تحلیل تاثیر تکنیک سایه خوانی (Shadowing) بر روانی گفتار زبان آموزان

هدف پژوهش حاضر، تحلیل تاثیر تکنیک سایه خوانی (Shadowing) بر روانی گفتار زبان آموزان و بررسی میزان اثربخشی این تکنیک در بهبود شاخص های سرعت گفتار، کاهش مکث های غیرضروری، افزایش پیوستگی کلام و ارتقای دقت تلفظی آنان بود. پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون–پس آزمون و گروه گواه انجام شد. جامعه آماری پژوهش را زبان آموزان بزرگسال سطح متوسط زبان انگلیسی در یکی از مراکز آموزش زبان در سال ۱۴۰۴ تشکیل دادند که از میان آنان ۶۰ نفر با استفاده از روش نمونه گیری در دسترس انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و گواه، هر گروه شامل ۳۰ نفر، جایگزین شدند. گروه آزمایش طی ۱۰ هفته و در ۲۰ جلسه ۴۵ دقیقه ای، علاوه بر برنامه معمول آموزش زبان، تمرین های نظام مند سایه خوانی را با استفاده از فایل های صوتی و ویدئویی متناسب با سطح زبانی دریافت کرد؛ درحالی که گروه گواه صرفا آموزش معمول موسسه را دنبال نمود. برای سنجش روانی گفتار از تکلیف گفتاری استانداردشده و چک لیست تحلیل عملکرد گفتاری شامل شاخص های سرعت گفتار، تعداد و مدت مکث ها، میزان پیوستگی و روانی کلام استفاده شد و پایایی ارزیابی با ضریب توافق بین ارزیابان ۰/۸۷ و پایایی درونی ابزار با آلفای کرونباخ ۰/۸۹ به دست آمد. روایی محتوایی ابزار نیز با نظر متخصصان آموزش زبان و سنجش زبان تایید شد. داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه ۲۷ و تحلیل کوواریانس چندمتغیره مورد تجزیه وتحلیل قرار گرفت. نتایج نمونه نشان داد پس از کنترل نمرات پیش آزمون، تفاوت معناداری میان دو گروه در شاخص کلی روانی گفتار وجود داشت (F=۱۸/۶۴، p<۰/۰۰۱، η²=۰/۲۵)؛ به گونه ای که گروه سایه خوانی عملکرد بهتری نسبت به گروه گواه نشان داد. همچنین، اثر تکنیک بر سرعت گفتار معنادار بود (β=۰/۴۸، p<۰/۰۰۱)، درحالی که تعداد مکث های غیرضروری کاهش معناداری داشت (β=-۰/۴۱، p<۰/۰۰۱). تحلیل اثرات نشان داد افزایش میزان مشارکت و تمرین منظم در فعالیت های سایه خوانی با بهبود پیوستگی گفتار همراه بود و مدل پژوهش توانست حدود ۳۲ درصد از واریانس تغییرات روانی گفتار را تبیین کند (R²=۰/۳۲). بر اساس این یافته ها، سایه خوانی می تواند از طریق فراهم کردن تمرین همزمان شنیداری–گفتاری، تقویت پردازش واجی، افزایش سرعت بازیابی واحدهای زبانی و کاهش فاصله میان درک شنیداری و تولید گفتاری، به بهبود روانی گفتار زبان آموزان کمک کند. ازاین رو، گنجاندن تمرین های سایه خوانی هدفمند و تدریجی در برنامه های آموزش مهارت گفتاری می تواند برای مدرسان زبان، طراحان برنامه درسی و مراکز آموزش زبان رویکردی عملی و کم هزینه برای ارتقای عملکرد شفاهی زبان آموزان فراهم آورد.

کلیدواژه ها:

سایه خوانی ، روانی گفتار ، مهارت گفتاری ، آموزش زبان انگلیسی ، سرعت گفتار ، مکث گفتاری ، پردازش شنیداری