بررسی تاثیر فرهنگ بر شکل گیری مسئولیت پذیری اجتماعی و تحصیلی دانش آموزان دوره ابتدایی

فرهنگ یکی از بنیادی ترین عوامل موثر بر شکل گیری شخصیت، نگرش ها، رفتارها و ارزش های کودکان است. دانش آموزان دوره ابتدایی در حساس ترین مرحله رشد اجتماعی، اخلاقی و شناختی قرار دارند و در همین دوره، بسیاری از عادت ها و الگوهای رفتاری پایدار در آنان شکل می گیرد. مسئولیت پذیری اجتماعی و تحصیلی نیز از جمله ویژگی هایی است که پایه های آن در سال های نخست زندگی، به ویژه در محیط خانواده،مدرسه و جامعه بنا نهاده می شود. فرهنگ به عنوان مجموعه ای از باورها، ارزش ها، هنجارها، آداب، رسوم و شیوه های تعامل انسانی، نقشی تعیین کننده در تقویت یا تضعیف این نوع مسئولیت پذیری دارد. این مقاله با هدف بررسی تاثیر فرهنگ بر شکل گیری مسئولیت پذیری اجتماعی و تحصیلی دانش آموزان دوره ابتدایی، به تحلیل ابعاد مختلف فرهنگ خانوادگی، مدرسه ای و اجتماعی می پردازد. همچنین، رابطه میان ارزش های فرهنگی و رفتارهای مسئولانه دانش آموزان در زمینه انجام تکالیف، مشارکت اجتماعی، احترام به قوانین، همکاری با دیگران و احساس تعهد نسبت به خود و جامعه بررسی می شود. نتایج نشان می دهد که هرچه فضای فرهنگی خانواده و مدرسه غنی تر، منسجم تر و مبتنی بر احترام، مشارکت و نظم باشد، احتمال رشد مسئولیت پذیری اجتماعی و تحصیلی در کودکان افزایش می یابد. از این رو، توجه به اصلاح و تقویت بسترهای فرهنگی، یکی از پیش نیازهای اساسی تربیت دانش آموزانی مسئول، فعال و موفق به شمار می رود.

کلیدواژه ها:

فرهنگ ، مسئولیت پذیری اجتماعی ، مسئولیت پذیری تحصیلی ، دانش آموزان ابتدایی ، خانواده ، مدرسه ، تربیت