بررسی تاب آوری تحصیلی در دانش آموزان در مواجهه با بحران های اجتماعی

تاب آوری تحصیلی به عنوان ظرفیت دانش آموزان برای حفظ عملکرد تحصیلی مطلوب در مواجهه با عوامل تنش زا و ناملایمات، در سال های اخیر به یکی از محورهای اساسی پژوهش های آموزشی تبدیل شده است. این مقاله با هدف بررسی ابعاد مختلف تاب آوری تحصیلی در دانش آموزان ایرانی در مواجهه با بحران های اجتماعی چندلایه ای همچون ناآرامی های سیاسی، تحریم های اقتصادی، بلایای طبیعی و همه گیری ها نگاشته شده است. چارچوب نظری این پژوهش بر نظریه تاب آوری و الگوی عوامل محافظت کننده (عوامل فردی، خانوادگی، مدرسه ای و اجتماعی) استوار است. یافته ها حاکی از آن است که بحران های اجتماعی نه تنها زیرساخت های آموزشی را تحت تاثیر قرار می دهند، بلکه با ایجاد فشارهای روانی مزمن، حس تعلق به مدرسه را کاهش داده و انگیزه تحصیلی را تضعیف می کنند. در این میان، آموزش مهارت های زندگی، فعالیت های فوق برنامه منظم، حمایت عاطفی معلمان و خانواده، و دسترسی به فناوری های دیجیتال به عنوان مهم ترین عوامل ارتقاءدهنده تاب آوری تحصیلی شناسایی شده اند. مقاله با ارائه راهکارهای عملی برای سیاست گذاران آموزشی، مربیان و خانواده ها به منظور تقویت تاب آوری تحصیلی در شرایط بحرانی به پایان می رسد.

کلیدواژه ها:

تاب آوری تحصیلی ، بحران های اجتماعی ، دانش آموزان ، نظام آموزشی ایران ، عوامل محافظت کننده