رابطه سبک های فرزندپروری ادراک شده با پرخاشگری نوجوانان: نقش واسطه ای هوش هیجانی و خودکنترلی در دانش آموزان دوره متوسطه اول و دوم

پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه بین سبک های فرزندپروری ادراک شده و پرخاشگری نوجوانان با در نظر گرفتن نقش واسطه ای هوش هیجانی و خودکنترلی در دانش آموزان دوره متوسطه اول و دوم انجام شده است. نوجوانی دوره ای حساس از نظر شکل گیری هویت و رفتارهای اجتماعی است و نقش خانواده، به ویژه سبک فرزندپروری والدین، در شکل گیری سازگاری اجتماعی نوجوانان نقشی تعیین کننده دارد . پژوهش های متعدد نشان داده اند که سبک های فرزندپروری تاثیر معناداری بر رفتار اجتماعی نوجوانان دارند؛ به گونه ای که سبک مقتدرانه با رفتارهای اجتماعی مثبت مانند همدلی و همکاری همراه است، در حالی که سبک های مستبدانه و سهل گیرنده با مشکلات رفتاری از جمله پرخاشگری و اضطراب اجتماعی مرتبط هستند . با این حال، این رابطه به سادگی یک ارتباط مستقیم نیست و متغیرهای واسطه ای روانشناختی مانند خودکنترلی و هوش هیجانی نقش مهمی در این فرایند ایفا می کنند . یافته های پژوهش های پیشین نشان می دهد که خودکنترلی بالا به طور معناداری با کاهش پرخاشگری مرتبط است و هوش هیجانی نیز به عنوان عاملی محافظت کننده در برابر رفتارهای پرخاشگرانه عمل می کند . همچنین، پژوهش ها تفاوت های جنسیتی قابل توجهی را در این زمینه نشان داده اند؛ پسران سطوح بالاتری از بی ثباتی هیجانی، خشم و پرخاشگری بیرونی را تجربه می کنند، در حالی که دختران از همدلی بیشتر و مکانیسم های خودکنترلی قوی تری برخوردارند . این مقاله با مرور نظام مند پژوهش های انجام شده در این حوزه، به تحلیل مکانیسم های اثرگذاری سبک های فرزندپروری بر پرخاشگری نوجوانان از طریق هوش هیجانی و خودکنترلی پرداخته و مدلی مفهومی برای تبیین این روابط ارائه می دهد.

کلیدواژه ها:

سبک فرزند پروری ، پرخاشگری ، هوش هیجانی