«تاثیر ۸ هفته مصرف نوشیدنی ورزشی بر استقامت قلبی-تنفسی و ترکیب بدنی در دختران نوجوان دارای اضافه وزن»

پژوهش حاضر با هدف بررسی اثر ۸ هفته مصرف نوشیدنی الکترولیت-کربوهیدرات حین کلاس ورزش بر استقامت قلبی-تنفسی، خستگی ذهنی و شاخص توده بدنی در دانش آموزان دختر دارای اضافه وزن مقطع متوسطه اول شهر شیراز انجام شد. این مطالعه از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون با دو گروه آزمایش و گواه بود. جامعه آماری شامل تمامی دانش آموزان دختر پایه هشتم دارای اضافه وزن (شاخص توده بدنی بین ۲۵ تا ۲۹/۹) در ناحیه ۲ آموزش و پرورش شهر شیراز در سال تحصیلی ۱۴۰۵-۱۴۰۴ بودند که با استفاده از روش نمونه گیری هدفمند و بر اساس معیارهای ورود و خروج، تعداد ۴۰ نفر انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه ۲۰ نفری آزمایش و گواه جایدهی شدند. گروه آزمایش، ۸ هفته (۳ جلسه در هفته) و هر جلسه بلافاصله پس از ۲۰ دقیقه فعالیت ورزشی هوازی با شدت ۶۰ تا ۷۰ درصد ضربان قلب بیشینه، ۵۰۰ میلی لیتر نوشیدنی الکترولیت-کربوهیدرات (حاوی ۶ درصد کربوهیدرات و الکترولیت های سدیم و پتاسیم) مصرف کردند، در حالی که گروه گواه، همان حجم آب معمولی دریافت نمودند. پیش و پس از مداخله، استقامت قلبی-تنفسی با آزمون شاتل ران (۲۰ متر رفت و برگشت)، خستگی ذهنی با پرسشنامه خستگی ذهنی ورزشکاران (MFS) و شاخص توده بدنی از طریق محاسبه نسبت وزن به مجذور قد اندازه گیری شدند. داده ها با استفاده از آزمون تحلیل کوواریانس تک متغیره (ANCOVA) و چندمتغیره (MANCOVA) تجزیه و تحلیل شدند. یافته ها نشان داد که پس از ۸ هفته، میانگین استقامت قلبی-تنفسی در گروه آزمایش از ۴۲/۳ به ۵۶/۸ سطح (زمان اجرا) افزایش یافت . بنابراین نتایج نشان داد که مصرف نوشیدنی الکترولیت-کربوهیدرات حین فعالیت ورزشی در کلاس تربیت بدنی، می تواند به عنوان یک راهبرد تغذیه ای موثر، استقامت قلبی-تنفسی را بهبود بخشد، خستگی ذهنی را کاهش دهد و در کاهش شاخص توده بدنی دانش آموزان دختر دارای اضافه وزن نقش معناداری ایفا کند و این یافته ها، دلالت های کاربردی مهمی برای معلمان تربیت بدنی، مشاوران تغذیه و برنامه ریزان درسی در جهت ارتقای سلامت و عملکرد دانش آموزان دارد.

کلیدواژه ها:

نوشیدنی الکترولیت-کربوهیدرات ، استقامت قلبی-تنفسی ، خستگی ذهنی ، شاخص توده بدنی ، دانش آموزان دارای اضافه وزن.