بررسی رابطه بین سبک تدریس معلم و انگیزه یادگیری دانش آموزان

انگیزه یادگیری یکی از مهم ترین عوامل موثر بر کیفیت آموزش، میزان مشارکت دانش آموزان، استمرار فعالیت های تحصیلی و موفقیت آموزشی آنان است. دانش آموزان زمانی با علاقه و پشتکار در فرایند یادگیری شرکت می کنند که محیط کلاس را حمایت کننده، معنادار، عادلانه و متناسب با نیازهای خود احساس کنند. سبک تدریس معلم از جمله عوامل مهمی است که می تواند چنین محیطی را ایجاد یا تضعیف کند. شیوه سازمان دهی درس، نوع ارتباط با دانش آموزان، میزان مشارکت دادن آنان، روش ارائه بازخورد، چگونگی استفاده از روش های فعال و توجه به تفاوت های فردی، همگی با انگیزه یادگیری ارتباط دارند.هدف پژوهش حاضر، بررسی رابطه بین سبک تدریس معلم و انگیزه یادگیری دانش آموزان است. پژوهش به روش توصیفی تحلیلی و با استفاده از مطالعه منابع علمی، اسناد آموزشی و یافته های پژوهش های پیشین انجام شده است. در این مقاله، سبک های تدریس مستقیم، مشارکتی، تسهیل گر، اقتدارگرا، دانش آموزمحور و ترکیبی بررسی شده اند. همچنین انگیزه یادگیری در ابعاد انگیزه درونی، انگیزه بیرونی، احساس شایستگی، خودمختاری، تعلق اجتماعی، علاقه به درس و پشتکار تحصیلی تحلیل شده است.بررسی منابع نشان می دهد که سبک تدریس حمایت کننده، مشارکتی، انعطاف پذیر و دانش آموزمحور معمولا با افزایش انگیزه درونی، احساس شایستگی، مشارکت کلاسی و خودتنظیمی یادگیری همراه است. در مقابل، سبک تدریس خشک، کنترل کننده، تهدیدآمیز و مبتنی بر تنبیه، می تواند موجب کاهش علاقه، اضطراب، وابستگی افراطی به نمره و کاهش مشارکت فعال دانش آموزان شود. البته سبک تدریس مستقیم در شرایطی که با توضیح روشن، سازمان دهی مناسب، بازخورد سازنده و فرصت مشارکت همراه باشد، می تواند در یادگیری مفاهیم پایه موثر واقع شود. بنابراین، مسئله اصلی انتخاب یک سبک ثابت نیست، بلکه توانایی معلم در ترکیب روش های تدریس و هماهنگ کردن آن ها با هدف درس، ویژگی دانش آموزان و شرایط کلاس است.نتیجه پژوهش نشان می دهد که معلم با ایجاد رابطه محترمانه، ارائه تکالیف معنادار، استفاده از روش های فعال، توجه به تفاوت های فردی، تقویت احساس توانمندی و فراهم کردن فرصت انتخاب می تواند انگیزه یادگیری دانش آموزان را افزایش دهد.

کلیدواژه ها:

سبک تدریس ، انگیزه یادگیری ، انگیزه درونی ، انگیزه بیرونی ، روش تدریس ، مشارکت دانش آموزان ، خودتنظیمی ، معلم