بازتعریف نقش تربیتی معلم در عصر آموزش هوشمند؛ فرصت ها، چالش ها و راهکارها

ورود فناوری های هوشمند و هوش مصنوعی به عرصه تعلیم و تربیت، نه فقط روش های تدریس، که بنیادهای نقش آفرینی معلم را دستخوش دگرگونی های بنیادین ساخته است. این مقاله با رویکردی تحلیلی-ترکیبی به بازتعریف نقش تربیتی معلم در عصر آموزش هوشمند می پردازد و استدلال می کند که تحول مذکور، فراتر از تغییر ابزارها، مستلزم تحول در هستی شناسی نقش معلم از «متصدی انتقال دانش» به «معمار تجربه یادگیری» و «مرشد توسعه انسانی» است. در این چارچوب، معلم هوشمند نه رقیب فناوری، که راهبر هوشمندانه ی آن در خلق موقعیت های یادگیری اصیل، پرورش مهارت های فراشناختی، و حفظ بعد انسانی تعلیم و تربیت محسوب می شود. یافته ها نشان می دهد که تحقق این نقش، در گرو طراحی بسترهای نرم افزاری و سخت افزاری مناسب، توانمندسازی نظام واره معلمان در سواد دیجیتال و تربیتی، بازنگری در برنامه های درسی مبتنی بر شایستگی، و تدوین چارچوب های اخلاقی و نظارتی شفاف است. مقاله در نهایت بر ضرورت گذار از نگاه ابزاری به فناوری و حرکت به سمت نگاه وجودی به آن در نظام تربیتی تاکید می کند و راهکارهایی عملیاتی برای تحقق این گذار ارائه می دهد.

کلیدواژه ها:

نقش تربیتی معلم ، آموزش هوشمند ، هوش مصنوعی در آموزش ، یادگیری شخصی سازی شده ، راهبری تربیتی ، سواد دیجیتال ، اخلاق فناوری.