« نقش الگوئی اخلاقی و فرهنگی معلم در فرآیند تربیت و تکوین شخصیت دانش آموزان »

نهاد آموزش و پرورش، فراتر از انتقال صرف دانش، وظیفه تربیت اخلاقی و فرهنگ سازی را بر عهده دارد که در این میان، معلم به عنوان اصلی ترین رکن تغییر، نقشی فراتر از یک مدرس ایفا می کند. هدف از پژوهش حاضر، تبیین جایگاه معلم به عنوان الگوی اخلاقی و فرهنگی و تاثیر رفتارهای کلامی و غیرکلامی او بر رشد نظام ارزشی دانش آموزان است. این تحقیق با روش توصیفی-تحلیلی و با استناد به منابع کتابخانه ای و آموزه های تربیتی اسلام انجام شده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که «یادگیری مشاهده ای» یکی از پایدارترین روش های انتقال فرهنگ است؛ لذا ویژگی های شخصیتی معلم از جمله عدالت، صداقت، سعه صدر و پایبندی به هویت ملی و مذهبی، به صورت مستقیم در لایه های پنهان شخصیت دانش آموزان نهادینه می شود. نتایج حاکی از آن است که هرگونه تعارض میان کلام و عمل معلم، منجر به تضعیف باورهای فرهنگی دانش آموز می شود و در مقابل، آراستگی معلم به فضایل اخلاقی، اثربخشی آموزش های رسمی را به شکل معناداری افزایش می دهد. در نهایت، پیشنهاد می شود در برنامه های توانمندسازی معلمان، بر ساحت های اخلاقی و سواد فرهنگی به اندازه مهارت های تخصصی تاکید گردد.

کلیدواژه ها:

معلم ، الگوی اخلاقی ، هویت فرهنگی ، تربیت اخلاقی ، یادگیری مشاهده ای ، شخصیت دانش آموز.