بررسی نقش آموزش چندحسی در ارتقای یادگیری و تثبیت مفاهیم در دانش آموزان ابتدایی استثنایی

پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش آموزش چندحسی در ارتقای یادگیری و تثبیت مفاهیم در دانش آموزان ابتدایی استثنایی به روش مروری و کتابخانه ای انجام شده است. آموزش چندحسی رویکردی است که با بهره گیری هم زمان از حواس بینایی، شنوایی، لامسه و حرکت، مسیرهای عصبی متعددی را برای درگیر شدن با محتوای آموزشی فراهم می آورد. یافته های پژوهش های داخلی و خارجی نشان می دهد که این روش برای دانش آموزان با نیازهای ویژه، از جمله کودکان دارای ناتوانی های یادگیری، اختلال طیف اوتیسم و نقص توجه، تاثیری چشمگیر بر بهبود درک مفاهیم انتزاعی، افزایش انگیزه و تثبیت طولانی مدت مطالب آموزشی دارد. چارچوب های نظری همچون نظریه ی ساخت گرایی، نظریه ی هوش های چندگانه و نظریه ی بار شناختی، مبنای علمی این رویکرد را تبیین می کنند (سیف، ۱۴۰۳؛ علی پور و مهریار، ۱۴۰۲). پژوهش های معاصر نشان داده است که آموزش چندحسی با کاهش بار شناختی و ایجاد تجارب عینی و ملموس، به ویژه در درس ریاضی و زبان آموزی، به دانش آموزان استثنایی کمک می کند تا مفاهیم پیچیده را به صورت پایدارتری بیاموزند (چستنات، ۲۰۲۵؛ وارتون، ۲۰۲۳). با وجود محدودیت هایی نظیر کمبود منابع آموزشی استاندارد و نیاز به توانمندسازی معلمان، آموزش چندحسی به عنوان راهبردی موثر و فراگیر در آموزش ابتدایی استثنایی شناسایی شده است. پژوهش حاضر ضمن تاکید بر ضرورت استفاده از این رویکرد در کلاس های درس، پیشنهادهایی برای اجرای عملی آن ارائه می دهد.

کلیدواژه ها:

آموزش چندحسی ، دانش آموزان استثنایی ، یادگیری ، تثبیت مفاهیم ، آموزش ابتدایی