نقش سامانه های مغناطیسی مبتنی بر پلیمرهای باردار مثبت در کاهش مقاومت دارویی سیس پلاتین

سیس پلاتین به عنوان یکی از پرکاربردترین داروهای شیمی درمانی مبتنی بر ترکیبات پلاتینی، علی رغم اثربخشی بالا در درمان انواع سرطان ها با چالش جدی مقاومت دارویی مواجه است. مقاومت به این دارو از طریق مکانیسم های مولکولی پیچیده ای مانند افزایش بیان متالوتیونین ها، تقویت سیستم های ترمیم DNA و مهار مسیرهای آپوپتوز ایجاد می شود. با بررسی های صورت گرفته مشخص شد که اکثر این پروتئین های کلیدی نقطه ایزوالکتریک (PI) پایینی دارند به این معنی که در pH فیزیولوژیک بدن دارای بار سطحی منفی هستند. بر اساس این مشاهده فرضیه طراحی یک سامانه هدفمند انتقال دارو با بهره گیری از پلیمرهای باردار مثبت مطرح شد. این سامانه هوشمند دو عملکرد مکمل را همزمان ارائه می دهد؛ نخست نقش یک حامل کارآمد را برای انتقال و رهایش کنترل شده دارو ایفا می کند و دوم پس از رهاسازی، خود پلیمر به عنوان یک عامل کمکی ضد مقاومت عمل کرده و از طریق برهم کنش های الکترواستاتیک با پروتئین های هدف منفی بار ایجاد کننده مقاومت دارویی اتصال یافته و عملکرد مقاومت زایی آنها را مختل می نماید. برای افزایش هدفمندی این سامانه با نانوذرات مغناطیسی (مانند Fe₃O₄) عامل دار می شود تا با هدایت میدان مغناطیسی خارجی، تجمع موضعی در بافت تومور را به حداکثر برساند. نتایج مطالعات تجربی از جمله کارهای منتشر شده با استفاده از نانو حامل پلی اتیلن ایمین + Fe₃O₄ موید کاهش چشمگیر مقاومت و افزایش القای آپوپتوز در مدل های سلولی مقاوم است. پژوهش های جاری نیز در حال گسترش این پارادایم با بهره گیری از طیف وسیع تری از پلیمرهای کاتیونی هستند. در مجموع این مرور نشان می دهد که سامانه های مغناطیسی مبتنی بر پلیمرهای باردار مثبت با ادغام سه قابلیت هدف گیری، فیزیکی رهایش کنترل شده دارو و خنثی سازی مولکولی عوامل مقاومت، راهبردی نویدبخش و چندوجهی برای غلبه بر مقاومت دارویی سیس پلاتین و ارتقای عملکرد درمان های ضد سرطان ارائه می دهند.

کلیدواژه ها:

سیس ، پلاتین ، مقاومت دارویی ، سامانه های مغناطیسی پلیمری ، دارورسانی هدفمند ، پلیمر باردار مثبت ، نقطه ایزوالکتریک