الگوهای مدیریت و برنامه ریزی گردشگری روستایی در راستای تحقق محیط زیست پاک: رویکردی مروری و تحلیلی

گردشگری روستایی به عنوان یکی از رویکردهای موثر در توسعه اقتصادی و اجتماعی مناطق روستایی در سال های اخیر مورد توجه فزاینده قرار گرفته است؛ با این حال گسترش غیر هدفمند آن می تواند پیامدهای منفی زیست محیطی به همراه داشته باشد. از این رو، بهره گیری از الگوهای مناسب مدیریت و برنامه ریزی در راستای تحقق محیط زیست پاک ضرورتی انکارناپذیر محسوب می شود. هدف این پژوهش بررسی و تحلیل الگوهای مدیریت و برنامه ریزی گردشگری روستایی با تاکید بر حفاظت از محیط زیست است. این مطالعه از نوع مروری-تحلیلی بوده و با رویکردی نظام مند منابع علمی معتبر داخلی و خارجی از طریق پایگاه هایی نظیر SID، Google Scholar و Scopus گردآوری و تحلیل شده اند. یافته های پژوهش نشان می دهد که الگوهایی همچون گردشگری پایدار، اکوتوریسم، مشارکت جامعه محلی و مدیریت یکپارچه منابع، هر یک به طور نسبی در کاهش اثرات منفی زیست محیطی و ارتقای پایداری نقش دارند اما هیچ یک به تنهایی پاسخگوی تمامی ابعاد توسعه نیستند. بر این اساس چارچوبی تلفیقی مبتنی بر ترکیب این رویکردها پیشنهاد شده است که با تاکید بر بومی سازی، مشارکت ذی نفعان و هماهنگی میان بخش های مختلف می تواند به بهبود مدیریت گردشگری روستایی کمک کند. نتایج نشان می دهد که اتخاذ رویکردی یکپارچه و چندبعدی ضمن حفظ منابع طبیعی زمینه ارتقای کیفیت زندگی جوامع محلی و تحقق محیط زیست پاک را فراهم می سازد.

کلیدواژه ها:

گردشگری روستایی ، محیط زیست پاک ، توسعه پایدار ، برنامه ریزی ، گردشگری ، مدیریت گردشگری