بررسی تاثیر کیفیت مصالح و روش اجرای آسفالت بر کاهش هزینه های نگهداری معابر شهری

معابر شهری بخش مهمی از دارایی های عمرانی شهرداری ها را تشکیل می دهند و بخش قابل توجهی از بودجه سالانه مدیریت شهری صرف نگهداری، روکش، لکه گیری، ترمیم ترک ها، اصلاح شیارشدگی و بازسازی روسازی های آسفالتی می شود. با وجود آنکه بخش زیادی از تصمیم های نگهداری پس از ظهور خرابی اتخاذ می شود، شواهد پژوهشی اخیر نشان می دهد که منشا بخش مهمی از هزینه های آتی در مرحله انتخاب مصالح، طرح اختلاط، تولید، حمل، پخش، تراکم و کنترل کیفیت اولیه نهفته است. هدف این مقاله، ارائه یک چارچوب مروری-تحلیلی برای تبیین اثر کیفیت مصالح و روش اجرای آسفالت بر کاهش هزینه های نگهداری معابر شهری است. مقاله با مرور منابع معتبر سال های ۲۰۲۲ تا ۲۰۲۶، نقش دانه بندی، کیفیت قیر، مصالح بازیافتی، آسفالت گرم، آسفالت نیمه گرم، تراکم، درصد فضای خالی، یکنواختی دما، کنترل غیرمخرب چگالی، زمان بندی اجرا و تصمیم گیری چرخه عمر را بررسی می کند. یافته های ادبیات نشان می دهد که افزایش چگالی درجا، کاهش فضای خالی نامطلوب، استفاده کنترل شده از RAP، به کارگیری WMA در شرایط مناسب، پایش تراکم با GPR یا تراکم هوشمند، و انتخاب راهبردهای پیشگیرانه می تواند عمر بهره برداری را افزایش و هزینه های آژانسی و کاربری را کاهش دهد. به طور خاص، FHWA گزارش کرده است که افزایش یک درصدی چگالی می تواند عمر خدمت روسازی آسفالتی را دست کم ۱۰ درصد افزایش دهد (اداره فدرال بزرگراه ها، ۲۰۲۴). همچنین مطالعات چرخه عمر نشان داده اند که راهبردهای پیشگیرانه، در بسیاری از شرایط، هزینه سالانه معادل کمتری نسبت به روکش های سازه ای سنگین دارند (اوفن بکر و مهتا، ۲۰۲۲). نوآوری مقاله حاضر، پیشنهاد شاخص ترکیبی «کیفیت مصالح–کیفیت اجرا–کنترل کیفیت–ریسک محیطی» برای اتصال تصمیم های فنی اولیه به هزینه نگهداری آتی در معابر شهری است. نتیجه مقاله نشان می دهد که کاهش هزینه نگهداری، بیش از آنکه حاصل تعویق تعمیرات باشد، حاصل ارتقای کیفیت اولیه و انتخاب نگهداری پیشگیرانه در زمان مناسب است.

کلیدواژه ها:

کیفیت مصالح آسفالتی ، تراکم آسفالت ، هزینه نگهداری ، معابر شهری ، چرخه عمر ، RAP ، WMA ، کنترل کیفیت غیرمخرب