اثرگذاری سبک های تدریس و مهارت های مدیریتی معلم در پیش گیری از بروز رفتارهای ناسازگار در کلاس

رفتارهای ناسازگار دانش آموزان از جمله بی انضباطی، پرخاشگری، نافرمانی، ایجاد مزاحمت، عدم توجه، صحبت کردن بدون اجازه و اختلال در جریان تدریس، از چالش های مهم محیط های آموزشی به شمار می روند. تداوم چنین رفتارهایی علاوه بر کاهش فرصت یادگیری دانش آموزان، می تواند کیفیت تعامل معلم و دانش آموز، جو روانی کلاس و اثربخشی فرایند آموزش را تحت تاثیر قرار دهد. در این میان، شیوه تدریس و مهارت های مدیریت کلاس معلم به عنوان دو عامل مهم در پیشگیری از شکل گیری یا تشدید رفتارهای ناسازگار مطرح هستند. پژوهش حاضر با هدف تبیین اثرگذاری سبک های تدریس و مهارت های مدیریتی معلم در پیشگیری از بروز رفتارهای ناسازگار دانش آموزان انجام شده است. روش پژوهش مروری–تحلیلی بوده و برای تدوین آن، یافته های پژوهش های داخلی و خارجی مرتبط با سبک تدریس، مدیریت کلاس، تعامل معلم و دانش آموز و رفتارهای ناسازگار بررسی شده اند. یافته های مطالعات نشان می دهند سبک های تدریس فعال، مشارکتی و دانش آموزمحور، زمانی که با ساختار و انتظارات رفتاری روشن همراه باشند، می توانند میزان مشارکت تحصیلی را افزایش داده و احتمال بروز رفتارهای مخرب را کاهش دهند (مصرآبادی، ۱۳۹۴؛ سیمونسن و همکاران، ۲۰۰۸). همچنین استفاده از راهبردهایی نظیر تعیین قوانین شفاف، نظارت مستمر، تقویت رفتار مطلوب، ایجاد فرصت پاسخ دهی، سازمان دهی مناسب فعالیت ها و برقراری رابطه محترمانه و حمایتگر با دانش آموزان از عناصر اساسی مدیریت موثر کلاس محسوب می شوند (اولیور، وبی و رشلی، ۲۰۱۱؛ گیج و همکاران، ۲۰۱۸). نتایج مطالعات داخلی نیز حاکی از آن است که نوع سبک تدریس و مدیریت کلاس می تواند با میزان بی انضباطی و سازگاری اجتماعی دانش آموزان ارتباط داشته باشد (آذین و موسوی، ۱۳۹۰؛ مصرآبادی، ۱۳۹۴؛ دهواری محمدی و همکاران، ۱۴۰۲). بر این اساس، آموزش مهارت های مدیریت کلاس و استفاده از روش های تدریس تعاملی و متناسب با ویژگی های دانش آموزان می تواند به عنوان رویکردی پیشگیرانه برای کاهش رفتارهای ناسازگار مورد توجه قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

سبک تدریس ، مدیریت کلاس ، رفتارهای ناسازگار ، بی انضباطی ، معلم ، دانش آموز