چگونه می توان با ایجاد راهکارهای نوآورانه مبتنی بر خودسازی معلم برای ارتقای کیفیت و جذابیت کلاس دینی، نقش داشت؟

آموزش دینی نقشی محوری در شکل دهی به هویت دینی، اخلاقی و معنوی نسل جوان دارد. با این حال، در سال های اخیر شواهد متعددی حاکی از فاصله گرفتن روش های متعارف تدریس در این درس از نیازها و شیوه های یادگیری نسل جدید است، که نتیجه آن کاهش مشارکت، ضعف تعامل و افت انگیزش در کلاس های دینی گزارش شده است. این چالش، بازنگری اساسی در نقش، نگرش و روش های معلم دینی رابه یک ضرورت تبدیل کرده است.پژوهش های پیشین در داخل و خارج از کشور، بر اهمیت عواملی مانند به کارگیری روش های فعال تدریس، استفاده از فناوری و تقویت مهارت های ارتباطی معلم تاکید کرده اند. با وجود ارزشمندی این یافته ها، کانون توجه اغلب آن ها بر تغییرات بیرونی و فن محور بوده و کمتر به نقش بنیادین تحول درونی معلم به عنوان پیش شرط هر گونه نوآوری پایدار پرداخته اند. از سوی دیگر، پژوهش های معدودی که بر خودسازی معلم متمرکز شده اند، غالبا جنبه های نظری آن را بررسی کرده و چارچوب عملیاتی مشخصی برای پیوند این فرآیند با بهبود عینی کیفیت کلاس ارائه نداده اند.برای پوشش این شکاف، پژوهش حاضر این پرسش اساسی را دنبال می کند: «چگونه می توان با تکیه بر فرآیند خودسازی معلم، راهکارهای نوآورانه ای برای ارتقای کیفیت و جذابیت کلاس دینی طراحی و اجرا کرد؟»برای پاسخ به این پرسش، روش اقدام پژوهی به عنوان چارچوبی که تغییر در عمل را از طریق چرخه های بازتاب ورزی ممکن می سازد، برگزیده شده است. هدف این مطالعه، نه تنها توصیف چالش ها، بلکه ارائه ی یک الگوی کاربردی است که نشان می دهد معلم چگونه می تواند از طریق خودآگاهی، بازاندیشی و طراحی مداخله های مبتنی بربافت کلاس،به عامل اصلی تحول در آموزش دینی تبدیل شود.ساختار مقاله به این شرح است: پس از مرور ادبیات پژوهش و تشریح مبانی نظری خودسازی معلم، نوآوری آموزشی و اقدام پژوهی، روش تحقیق به تفصیل شرح داده می شود. در ادامه، یافته های حاصل از چهار چرخه اقدام پژوهی در قالب مضامین اصلی ارائه و سپس با ادبیات موجود بحث و مقایسه می گردد. مقاله با جمع بندی نتایج، ارائه پیشنهادهای کاربردی و ترسیم افق های پژوهشی آینده به پایان می رسد.

کلیدواژه ها:

خودسازی معلم ، آموزش دینی ، اقدام پژوهی ، نوآوری آموزشی.