مطالعه پدیدارشناسانه «تکنولوژی زدگی» در نظام آموزشی: بررسی تجربه ی زیسته ی معلمان و دانش آموزان از بی گانگی با ابزارهای دیجیتال

پژوهش حاضر با هدف فهم و تبیین پدیدارشناسانه ی تجربه ی زیسته ی معلمان و دانش آموزان از «تکنولوژی زدگی» در نظام آموزشی انجام شده است؛ پدیده ای که در آن، ابزارهای دیجیتال از سطح ابزارهای کمکی فراتر رفته و به عاملی تعیین کننده در سازمان دهی تجربه ی آموزشی، الگوهای تعامل، و ادراک کنش گران از یادگیری تبدیل می شوند. ادبیات معاصر نشان می دهد که ادغام فزاینده ی فناوری در آموزش، در کنار فرصت هایی همچون دسترسی گسترده تر، انعطاف پذیری یادگیری و تقویت ارتباطات آموزشی، می تواند به پیامدهایی مانند فرسودگی دیجیتال، کاهش کیفیت تعامل انسانی، افزایش فشار عملکردی، و شکل گیری نوعی وابستگی ساختاری به زیرساخت های فناورانه بینجامد (Selwyn, ۲۰۱۶; Williamson, ۲۰۱۷; Knox, ۲۰۱۹). بر این مبنا، مسئله ی اصلی پژوهش آن است که معلمان و دانش آموزان چگونه «تکنولوژی زدگی» را تجربه می کنند و این تجربه چه ابعاد معنایی، عاطفی، شناختی، رابطه ای و هویتی را در بر می گیرد. این مطالعه با رویکرد کیفی و روش پدیدارشناسی توصیفی انجام شد. داده ها از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته و عمیق با معلمان و دانش آموزان دارای تجربه ی مداوم از ابزارهای دیجیتال در محیط های آموزشی گردآوری و با تمرکز بر استخراج مضامین ماهوی تحلیل شد. برای افزایش اعتبار یافته ها از راهبردهایی مانند بازبینی مشارکت کنندگان، مقایسه ی مستمر داده ها و درگیری طولانی مدت با متن مصاحبه ها استفاده شد (Creswell & Poth, ۲۰۱۸; Moustakas, ۱۹۹۴). یافته ها نشان داد که تکنولوژی زدگی در تجربه ی مشارکت کنندگان صرفا به معنای «استفاده ی زیاد از فناوری» نیست، بلکه به صورت نوعی وضعیت زیسته ی مبتنی بر اجبار، وابستگی، سردی رابطه، پراکندگی توجه، فرسایش تمرکز، و کاهش حس عاملیت آموزشی تجربه می شود.

کلیدواژه ها:

تکنولوژی زدگی ، نظام آموزشی ، پدیدارشناسی ، تجربه ی زیسته ، بی گانگی آموزشی ، معلمان ، دانش آموزان ، ابزارهای دیجیتال