طراحی و اعتبارسنجی الگوی آموزش مهارت محور در رشته کامپیوتر برای هنرستان های فنی وحرفه ای

هدف اصلی این پژوهش، تدوین و اعتبارسنجی الگوی جامع آموزش مهارت محور برای رشته کامپیوتر در هنرستان های فنی وحرفه ای است؛ چرا که شکاف موجود میان دانش تئوریک و نیازهای متغیر بازار کار دیجیتال، از چالش های اساسی نظام های آموزش فنی و حرفه ای (TVET) در عصر حاضر محسوب می شود (UNESCO, ۲۰۲۱). این پژوهش با رویکرد آمیخته (توالی اکتشافی) انجام شد. در فاز کیفی، با استفاده از روش نظریه پردازی داده بنیاد (Grounded Theory)، داده ها از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته با ۱۵ نفر از خبرگان حوزه آموزش های فنی وحرفه ای و متخصصان فناوری اطلاعات گردآوری و با کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل گردید. در فاز کمی، الگوی مستخرج با استفاده از روش مدل یابی معادلات ساختاری و از طریق پرسش نامه ای با روایی و پایایی مطلوب میان ۲۲۰ نفر از معلمان و هنرآموزان برتر رشته کامپیوتر مورد آزمون و اعتبارسنجی قرار گرفت. یافته های پژوهش نشان داد که الگوی نهایی شامل ۴ مولفه اصلی (شایستگی های تخصصی فنی، مهارت های نرم و میان فردی، زیرساخت های آزمایشگاهی-آموزشی و تعامل استراتژیک با صنعت) در قالب ۱۲ زیرمولفه است. نتایج تحلیل عاملی تاییدی بیانگر برازش مطلوب الگو و معناداری تمامی مسیرهای ساختاری (CFI > ۰.۹۰, RMSEA < ۰.۰۸) بود (Hair et al., ۲۰۱۹). در نهایت، این الگو به عنوان چارچوبی راهبردی برای سیاست گذاران دفتر آموزش های فنی وحرفه ای جهت ارتقای اثربخشی برنامه های درسی و افزایش اشتغال پذیری فارغ التحصیلان ارائه گردید.

کلیدواژه ها:

آموزش مهارت محور ، فنی وحرفه ای ، رشته کامپیوتر ، شایستگی محوری ، اعتبارسنجی الگو ، برنامه درسی.