بررسی تاثیر رسانه های اجتماعی بر اعتقادات دینی دانش آموزان و ارائه ی راهبردهای فقهی-تربیتی برای مواجهه با چالش ها

با گسترش روزافزون رسانه های اجتماعی، دانش آموزان بیش از هر زمان دیگری در معرض محتوای دیجیتال قرار گرفته اند که می تواند باورهای دینی آنان را به صورت مثبت یا منفی متاثر سازد. پژوهش حاضر با هدف تبیین تاثیر شبکه های اجتماعی بر باورهای دینی دانش آموزان و ارائه ی راهکارهای فقهی-تربیتی برای کاهش چالش های ناشی از آن، با روش توصیفی-تحلیلی و رویکرد پیمایشی انجام شد. جامعه ی آماری این پژوهش شامل دانش آموزان و دبیران مدارس بود و با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای، ۳۵۰ نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها شامل پرسشنامه ی محقق ساخته و مصاحبه های نیمه ساختاریافته بود که روایی و پایایی آن ها تایید شد. یافته ها نشان داد که شبکه های اجتماعی تاثیری دوگانه بر باورهای دینی نوجوانان دارند: از یک سو، دسترسی به محتوای مذهبی و تعامل با همسالان را تسهیل می کنند و از سوی دیگر، انتشار محتوای شبهه انگیز و اطلاعات نادرست می تواند به کاهش پایبندی دینی و ایجاد تردید در اعتقادات منجر شود. همچنین، نتایج پژوهش حاکی از آن است که به کارگیری راهکارهای فقهی-تربیتی نظیر آموزش سواد رسانه ای، تولید محتوای دینی متناسب با زبان و درک نوجوانان، و حمایت موثر خانواده و مدرسه، می تواند آثار منفی را کاهش داده و نقش شبکه های اجتماعی را در تقویت باورهای دینی افزایش دهد. نتایج این پژوهش می تواند به مدیران آموزشی، معلمان و والدین در بهره گیری از فرصت های فضای مجازی برای تقویت هویت دینی دانش آموزان یاری رساند.

کلیدواژه ها:

رسانه های اجتماعی ، اعتقادات دینی ، دانش آموزان ، رویکردهای تربیتی-فقهی