بررسی نقش بازی محوری، کنجکاوی شناختی، یادگیری فعال و خلاقیت در رشد همه جانبه دانش آموزان ابتدایی

دوره ابتدایی یکی از مهم ترین و اثرگذارترین مراحل زندگی تحصیلی دانش آموزان است؛ زیرا بسیاری از پایه های شناختی، عاطفی، اجتماعی، اخلاقی و مهارتی فرد در همین سال های نخست شکل می گیرد و کیفیت تجربه های یادگیری در این دوره می تواند مسیر رشد و یادگیری دانش آموز را در سال های بعد تحت تاثیر قرار دهد. دانش آموز ابتدایی صرفا فردی نیست که باید مجموعه ای از اطلاعات و مفاهیم درسی را فراگیرد، بلکه انسانی در حال رشد است که هم زمان با یادگیری خواندن، نوشتن، ریاضی، علوم و سایر مفاهیم آموزشی، در حال شکل دادن به نگرش خود نسبت به یادگیری، مدرسه، توانایی های فردی، دیگران و محیط پیرامون است. ازاین رو، نظام آموزشی در دوره ابتدایی نمی تواند رشد دانش آموز را تنها بر اساس میزان موفقیت او در آزمون ها و کسب نمرات تحصیلی ارزیابی کند، بلکه لازم است مجموعه ای از ابعاد رشد انسانی، از جمله رشد شناختی، خلاقیت، مهارت های اجتماعی، استقلال، انگیزش، کنجکاوی، توانایی حل مسئله، مشارکت و رشد عاطفی را نیز مورد توجه قرار دهد. در چنین شرایطی، طراحی محیط های یادگیری فعال، پویا، مشارکتی و متناسب با ویژگی های رشدی کودکان به یکی از ضرورت های اساسی آموزش ابتدایی تبدیل شده است.یکی از رویکردهایی که می تواند با ماهیت طبیعی یادگیری کودکان هماهنگی بیشتری داشته باشد، بازی محوری در فرایند آموزش است. بازی برای کودک تنها فعالیتی سرگرم کننده و جدا از یادگیری نیست، بلکه یکی از طبیعی ترین شیوه های کشف جهان، تجربه کردن، آزمون و خطا، برقراری ارتباط با دیگران و معنا دادن به پدیده های پیرامون محسوب می شود. هنگامی که عناصر بازی به شکل هدفمند و برنامه ریزی شده وارد فرایند آموزش می شوند، دانش آموز فرصت پیدا می کند مفاهیم آموزشی را در موقعیت هایی معنادار، جذاب و تعاملی تجربه کند. در این پژوهش که به شیوه مروری و با مطالعه کتابخانه ای و مراجعه به مقاله ها و تحقیق های چاپ شده و مطالب دیجیتالی گرد آوری شده است و سعی بر آن شده که به بررسی نقش بازی محوری، کنجکاوی شناختی، یادگیری فعال و خلاقیت در رشد همه جانبه دانش آموزان ابتدایی پرداخته شود. نتایج به دست آمده حاکی از آن است که بازی محوری، کنجکاوی شناختی، یادگیری فعال و خلاقیت، به عنوان مولفه های مکمل و به هم پیوسته، می توانند زمینه ساز یادگیری عمیق تر و رشد متوازن شناختی، عاطفی، اجتماعی و مهارتی دانش آموزان ابتدایی شوند. بهره گیری هدفمند از این مولفه ها در کلاس درس، آموزش را از انتقال صرف مطالب به فرایندی پویا، مشارکتی، اکتشافی و خلاق تبدیل می کند.

کلیدواژه ها:

بازی محور ، کنجکاوی شناختی ، یادگیری فعال ، خلاقیت ، رشد همه جانبه