تاثیر آموزش بهداشت بر رفتار های سلامت محور دانش آموزان

مقدمه و هدف: رفتارهای سلامت محور به عنوان سنگ بنای سلامت عمومی، نقش تعیین کننده ای در پیشگیری از بیماری های غیرواگیر و ارتقای کیفیت زندگی ایفا می کنند. مدارس به عنوان دومین نهاد اجتماعی مهم پس از خانواده، فرصتی بی نظیر برای شکل گیری و تثبیت رفتارهای سبک زندگی سالم فراهم می آورند. پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر آموزش بهداشت بر رفتارهای سلامت محور دانش آموزان دختر انجام شد. مواد و روش ها: این پژوهش یک مطالعه نیمه تجربی با طرح پیش آزمون-پس آزمون و گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل کلیه دانش آموزان دختر در سال تحصیلی ۱۴۰۲-۱۴۰۳ بود. با استفاده از روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای، ۱۲۰ دانش آموز انتخاب و به طور تصادفی در دو گروه آزمایش (۶۰ نفر) و کنترل (۶۰ نفر) قرار گرفتند. ابزار گردآوری داده ها، پرسشنامه محقق ساخته مبتنی بر الگوی سبک زندگی ارتقاء دهنده سلامت (HPLP-II) ساخته واکر، سکریست و پندر (۱۹۹۵) بود که روایی محتوایی آن توسط پنل خبرگان و پایایی آن با ضریب آلفای کرونباخ ۰/۹۲ تایید شد. گروه آزمایش ۸ جلسه ۹۰ دقیقه ای آموزش بهداشت مبتنی بر سازه های مدل ارتقاء سلامت را دریافت کرد. داده ها با استفاده از آزمون کولموگروف-اسمیرنوف برای بررسی نرمال بودن توزیع و آزمون تی تک نمونه ای برای مقایسه میانگین های پس آزمون با میانگین فرضی، توسط نرم افزار SPSS-۲۶ تجزیه و تحلیل شدند. یافته ها: یافته ها نشان داد که آموزش بهداشت بر بهبود رفتارهای سلامت محور دانش آموزان گروه آزمایش تاثیر معناداری داشته است. نمره میانگین رفتارهای سلامت محور در هر شش بعد به طور معناداری افزایش یافت: مسئولیت پذیری سلامت (۰/۰۰۱>p، t=۱۲/۴۵)، فعالیت بدنی (۰/۰۰۱>p، t=۱۰/۳۲)، تغذیه (۰/۰۰۱>p، t=۱۱/۸۷)، رشد معنوی (۰/۰۰۱>p، t=۹/۶۵)، روابط بین فردی (۰/۰۰۱>p، t=۸/۹۴) و مدیریت استرس (۰/۰۰۱>p، t=۱۰/۷۶). در گروه کنترل تغییر معناداری مشاهده نشد (۰/۰۵>p). نتیجه گیری: آموزش بهداشت مبتنی بر مدل ارتقاء سلامت در ارتقای رفتارهای سلامت محور دانش آموزان دوره متوسطه دوم موثر است. پیشنهاد می شود این گونه برنامه های آموزشی در برنامه درسی مدارس گنجانده شود و مربیان بهداشت مدارس از این روش ها برای ارتقای رفتارهای سلامت دانش آموزان بهره گیرند.

کلیدواژه ها:

آموزش بهداشت ، رفتارهای سلامت محور ، دانش آموزان ، ارتقای سلامت ، سبک زندگی