بررسی رابطه امنیت روان شناختی کلاس، جرئت ورزی تحصیلی، درگیری شناختی و یادگیری پایدار

نظام های آموزشی در جهان معاصر با تحولات گسترده ای در زمینه اهداف، روش های یاددهی یادگیری و انتظارات از دانش آموزان مواجه شده اند. در گذشته، بخش قابل توجهی از موفقیت آموزشی بر انتقال اطلاعات، حفظ مطالب و کسب نمرات بالاتر متمرکز بود؛ اما در رویکردهای جدید تعلیم و تربیت، یادگیری صرفا به معنای دریافت و بازتولید اطلاعات تلقی نمی شود، بلکه فرایندی چندبعدی است که در آن دانش آموز باید بتواند به شکل فعالانه با محیط یادگیری تعامل برقرار کند، درباره مطالب بیندیشد، پرسش مطرح کند، دیدگاه خود را بیان نماید، از اشتباه کردن نهراسد، اطلاعات جدید را با دانش پیشین پیوند دهد و آموخته های خود را در موقعیت های جدید به کار گیرد. از این منظر، کیفیت یادگیری دانش آموزان تنها به توانایی های شناختی یا ویژگی های فردی آنان وابسته نیست، بلکه شرایط اجتماعی و روان شناختی حاکم بر کلاس درس نیز نقش تعیین کننده ای در شکل گیری تجربه یادگیری دارد. کلاس درس یک محیط اجتماعی پویاست که در آن تعامل میان معلم و دانش آموز و همچنین تعامل میان دانش آموزان، نگرش آنان نسبت به یادگیری، میزان مشارکت، احساس امنیت، نحوه مواجهه با خطا و حتی عمق پردازش شناختی آنان را تحت تاثیر قرار می دهد. در چنین شرایطی، مفهوم امنیت روان شناختی کلاس به یکی از سازه های مهم در تبیین کیفیت محیط یادگیری تبدیل شده است. امنیت روان شناختی به این معناست که دانش آموز در محیط کلاس احساس کند می تواند بدون ترس از تحقیر، تمسخر، سرزنش یا پیامدهای منفی اجتماعی، پرسش مطرح کند، نظر خود را بیان نماید، پاسخ اشتباه بدهد، درخواست کمک کند و در فعالیت های آموزشی مشارکت داشته باشد. وجود چنین فضایی به دانش آموز اجازه می دهد خود واقعی خویش را در فرایند یادگیری نشان دهد و به جای پنهان کردن ناآگاهی یا اشتباه، از آن به عنوان فرصتی برای یادگیری استفاده کند. در این پژوهش که به شیوه مروری و با مطالعه کتابخانه ای و مراجعه به مقاله ها و تحقیق های چاپ شده و مطالب دیجیتالی گرد آوری شده است و سعی بر آن شده که به بررسی رابطه امنیت روان شناختی کلاس، جرئت ورزی تحصیلی، درگیری شناختی و یادگیری پایدار پرداخته شود. نتایج به دست آمده حاکی از آن است که امنیت روان شناختی کلاس، جرئت ورزی تحصیلی و درگیری شناختی، در تعامل با یکدیگر، زمینه ساز یادگیری عمیق، معنادار و پایدار دانش آموزان هستند؛ به گونه ای که ایجاد محیطی امن و حمایتگر، مشارکت و ابراز نظر را تقویت کرده و از طریق افزایش درگیری شناختی، ماندگاری و انتقال آموخته ها را ارتقا می دهد.

کلیدواژه ها:

امنیت روان شناختی ، کلاس درس ، جزئت ورزی ، درگیری شناختی ، یادگیری پایدار