تحلیل رابطه جو مدرسه، عدالت ادراک شده، اعتماد دانش آموزان و مشارکت در فعالیت های تربیتی

مدرسه به عنوان یکی از مهم ترین نهادهای اجتماعی و تربیتی، صرفا محیطی برای انتقال دانش و تحقق اهداف آموزشی نیست، بلکه فضایی چندبعدی است که در آن شخصیت، نگرش ها، ارزش ها، هویت اجتماعی و مهارت های فردی و بین فردی دانش آموزان شکل می گیرد. کیفیت تجربه دانش آموزان در مدرسه تا حد زیادی تحت تاثیر عواملی قرار دارد که فراتر از محتوای درسی و شیوه های رسمی آموزش هستند. احساس امنیت، کیفیت روابط میان دانش آموزان و معلمان، نحوه تعامل مدیران با دانش آموزان، میزان رعایت عدالت، اعتماد متقابل، فرصت مشارکت و احساس تعلق به مدرسه، همگی از مولفه هایی هستند که می توانند نگرش دانش آموزان نسبت به مدرسه و میزان مشارکت آنان در فعالیت های مختلف را تحت تاثیر قرار دهند. از این منظر، مدرسه را باید یک نظام اجتماعی پویا دانست که کیفیت روابط و ادراکات موجود در آن می تواند نقش تعیین کننده ای در تحقق اهداف آموزشی و تربیتی داشته باشد. بنابراین، بررسی عوامل موثر بر مشارکت دانش آموزان در فعالیت های تربیتی، نیازمند توجه هم زمان به ویژگی های محیط مدرسه و ادراک دانش آموزان از نحوه رفتار و تعامل اعضای این محیط است.در نظام های آموزشی معاصر، مفهوم تربیت دانش آموزان نیز از انتقال مجموعه ای از هنجارها و ارزش ها فراتر رفته و بر پرورش انسان هایی مسئول، مشارکت جو، اخلاق مدار، اجتماعی، خلاق، مستقل و برخوردار از توانایی تصمیم گیری تاکید دارد. تحقق چنین اهدافی بدون حضور فعال خود دانش آموزان در فرایندهای تربیتی امکان پذیر نیست. فعالیت های تربیتی، فرهنگی، اجتماعی، هنری، ورزشی، مذهبی، علمی و گروهی می توانند زمینه ای برای تجربه مسئولیت پذیری، همکاری، همدلی، خودباوری، گفت وگو، حل مسئله و مشارکت اجتماعی دانش آموزان فراهم کنند.در این پژوهش که به شیوه مروری و با مطالعه کتابخانه ای و مراجعه به مقاله ها و تحقیق های چاپ شده و مطالب دیجیتالی گرد آوری شده است و سعی بر آن شده که به تحلیل رابطه جو مدرسه، عدالت ادراک شده، اعتماد دانش آموزان و مشارکت در فعالیت های تربیتی پرداخته شود. نتایج به دست آمده حاکی از آن است که جو مثبت و حمایتگر مدرسه، ادراک عدالت و اعتماد دانش آموزان، زمینه ای اساسی برای افزایش مشارکت فعال و معنادار آنان در فعالیت های تربیتی فراهم می کند.

کلیدواژه ها:

جو مدرسه ، عدالت آموزشی ، اعتماد به نفس ، مشارکت آموزشی ، مشارکت تربیتی