از نظارت تا همراهی: تبیین کارکردهای مشاوره ای مربی پرورشی در مواجهه با افت تحصیلی ناشی از بی انگیزگی

پژوهش حاضر با هدف تبیین نقش مداخله گرانه و مشاوره ای مربی پرورشی در مسیر کاهش افت تحصیلی دانش آموزان بی انگیزه انجام شده است. این مطالعه به روش کیفی و با رویکرد نظریه داده بنیاد (گراندد تئوری) صورت گرفته که طی آن با ۱۲ مربی پرورشی مجرب در مقطع متوسطه اول مصاحبه های نیمه ساختاریافته انجام و داده ها تا رسیدن به اشباع نظری کدگذاری شدند. یافته ها نشان داد که اثربخش ترین نقش مربی پرورشی، فراتر از وظایف تشکیلاتی، در بستر ارتباط چهره به چهره غیررسمی و ایجاد فضای امن روانی شکل می گیرد. سه مقوله اصلی استخراج شده عبارت اند از: ۱) «مشاوره انگیزشی پنهان» که از طریق تقویت خودپنداره و بازخوردهای عاطفی مثبت صورت می گیرد؛ ۲) «کاهش فشارهای برون مدرسه ای» با میانجی گری در تعاملات خانه و مدرسه؛ و ۳) «تبدیل شکست به فرصت» با استفاده از داستان سرایی و الگوسازی از همسالان موفق. نتیجه آنکه رویکرد مشاوره ای مربی پرورشی، نه یک برنامه مکمل، بلکه یک عنصر جوهره مند و حیاتی در نظام پشتیبانی تحصیلی محسوب می شود که با تشخیص به موقع نشانه های بی انگیزگی و مداخلات غیرتهاجمی، می تواند از افت تحصیلی گسترده جلوگیری کند. به کارگیری مهارت های مشاوره ای در بدو استخدام مربیان پرورشی، ضرورتی انکارناپذیر است.کلیدواژه ها: مربی پرورشی، افت تحصیلی، مشاوره در مدرسه، انگیزش تحصیلی، مطالعه