نقش خانواده در فرآیند تربیتی و آموزشی فرزندان

خانواده نخستین نهاد تربیتی در زندگی انسان است و نقش آن در شکل گیری شخصیت، نگرش، انگیزه و الگوهای رفتاری فرزندان، به ویژه در حوزه تحصیلی، بسیار اساسی است. پژوهش های داخلی و بین المللی نشان می دهد که مشارکت والدین در فرایند یادگیری، از طریق حمایت عاطفی، نظارت آموزشی، ارتباط با مدرسه و داشتن انتظارات روشن، می تواند موجب افزایش پیشرفت تحصیلی و رشد همه جانبه دانش آموزان شود) (Jeynes,۲۰۲۴. هدف این پژوهش بررسی رابطه مشارکت والدین با عملکرد تحصیلی دانش آموزان متوسطه اول شهرستان دلفان است. روش پژوهش، توصیفی- همبستگی و جامعه آماری شامل والدین دانش آموزان متوسطه اول این شهرستان است. نمونه پژوهش ۱۵۰ نفر از والدین بود که به شیوه نمونه گیری در دسترس/طبقه ای انتخاب شدند. ابزار پژوهش، پرسشنامه استاندارد سنجش مشارکت والدین در چهار مولفه حمایت عاطفی، نظارت آموزشی، مشارکت در مدرسه و انتظارات تحصیلی بود. روایی محتوایی ابزار با نظر متخصصان تایید شد و پایایی آن با آلفای کرونباخ در سطح مطلوب قرار گرفت. یافته های فرضی نشان داد مشارکت کلی والدین با عملکرد تحصیلی رابطه مثبت و معنادار داردهمچنین (r = .۴۲, p < .۰۰۱) . همچنین حمایت عاطفی و مشارکت در مدرسه مهم ترین پیش بینی کننده های عملکرد تحصیلی بودند. نتایج رگرسیون چندمتغیره نشان داد مدل پژوهش توان تبیین قابل توجهی از واریانس عملکرد تحصیلی را دارد. بر پایه یافته ها، تقویت تعامل خانه و مدرسه، آموزش مهارت های والدگری و افزایش حمایت عاطفی خانواده می تواند به بهبود کیفیت تربیت و یادگیری دانش آموزان کمک کند.

کلیدواژه ها:

خانواده ، مشارکت والدین ، عملکرد تحصیلی ، تربیت ، تعامل خانه و مدرسه