مطالعه تطبیقی اندیشه های ویگوتسکی و بندورا در باب فرایندهای یاددهی یادگیری

یکی از رویکردها در آموزش نوین استفاده از نظریه های جدید یادگیری در تدریس است . نظریه پردازان یادگیری نظریه های گوناگونی را ارائه نموده اند. آشنایی با این نظرات به معلمان و دست اندر کاران آموزشی این امکان را می دهد تا محیط یادگیری اثر بخش تری را برای دانش آموزان فراهم آورند. از جمله نظریات یادگیری موثر در سال های اخیر نظریه های یادگیری است که رشد اجتماعی را در فراگیران توسعه می دهد. هدف اصلی این پژوهش مقایسه وجوه تشابه و تفاوت میان نظریه سازنده گرایی اجتماعی ویگوتسکی و نظریه شناخت اجتماعی بندورا است، به این منظور مبانی نظری، انسان شناسی، روش تدریس، مولفه های یاددهی – یادگیری از نظر آن ها مورد تطبیق و بررسی قرار گرفته است . روش پژوهش تطبیقی و تحلیلی و جامعه آماری مطالعات منابع اسنادی و مقالات و پژوهش های انجام شده در این حیطه بوده است. با مطالعه این دو نظریه می توان شکل خاصی از تدریس و راهکارهایی برای آموزش اثر بخش را با توجه به ماهیت انسان ، قدرت یادگیری و مشارکت دانش آموزان در یادگیری، برای رشد و پیشرفت مطلوب در دانش آموزان ایجاد کرد. بازشناسی وجوه زیربنایی و تبیین برخی مفاهیم مرتبط و با تاکید بر ماهیت انسان، حاکی از آن بود که در دیدگاه ویگوتسکی انسان موجودی اجتماعی و فرهنگی است که رشد شناختی او در بستر تعامل با دیگران شکل می گیرد. توانایی های ذهنی انسان به تدریج و در اثر تعامل با افراد ماهرتر و استفاده از ابزارهای فرهنگی رشد می کنند. بنابراین انسان در این دیدگاه نه تنها موجودی زیستی، بلکه موجودی عمیقا اجتماعی است و یادگیری فرایندی مشارکتی، فراشخصی و وابسته به بستراجتماعی و فرهنگی که از طریق زبان و تعامل اجتماعی شکل می گیرد. اما در دیدگاه بندورا، انسان موجودی هدفمند، خودتنظیم و دارای توانایی خودکارآمدی است. بندورا معتقد است افراد قادرند رفتار خود را کنترل کنند و از طریق فرایندهای شناختی مانند پیش بینی پیامدها، خودنظارتی و خودتقویتی رفتارهای خود را تنظیم نمایند. مفهوم خودکارآمدی یکی از عناصر مهم این دیدگاه است که نشان دهنده باور فرد به توانایی خود برای انجام یک عمل است و یادگیری فرایندی شناختی-رفتاری مبتنی بر مشاهده، پردازش اطلاعات، ذخیره سازی نمادها و خودکارآمدی می باشد.

کلیدواژه ها:

ویگوتسکی ، بندورا ، فرایند یاددهی - یادگیری .