آموزش مفاهیم انتزاعی ریاضی (مانند کسر و الگوها) با استفاده از نمایش و تئاتر عروسکی در کلاس

مفاهیم انتزاعی ریاضی مانند کسر، الگوها، نسبت و تناسب، از جمله چالش برانگیزترین مباحث برای دانش آموزان دوره ی ابتدایی به شمار می روند. ماهیت غیرملموس و نمادین این مفاهیم، در حالی که کودکان در مرحله ی عملیات عینی (بر اساس نظریه ی پیاژه) قرار دارند، باعث می شود که بسیاری از آن ها به جای درک مفهومی، به حفظ طوطی وار روی آورند و در نتیجه، یادگیری آن ها سطحی، موقتی و فاقد قابلیت انتقال به موقعیت های جدید باشد. پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر استفاده از نمایش و تئاتر عروسکی بر درک مفهومی و نگرش نسبت به ریاضی در آموزش مفاهیم انتزاعی (کسر و الگوها) به دانش آموزان پایه ی سوم و چهارم ابتدایی انجام شده است. روش پژوهش، ترکیبی (آمیخته) از نوع طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه کنترل بود. در بخش کمی، ۴۸ دانش آموز (۲۴ نفر گروه آزمایش و ۲۴ نفر گروه کنترل) به روش نمونه گیری خوشه ای انتخاب شدند. گروه آزمایش به مدت ۸ جلسه (هر جلسه ۶۰ دقیقه) مفاهیم کسر و الگوها را از طریق نمایش های عروسکی طراحیشده یاد گرفتند، در حالی که گروه کنترل همان مفاهیم را با روش سنتی و سخنرانی-محور فراگرفتند. ابزارهای سنجش شامل آزمون درک مفهومی ریاضی (محقق ساخته با روایی محتوایی تاییدشده و پایایی ۰.۸۶) و پرسشنامه ی نگرش سنج ریاضی (با پایایی ۰.۸۲) بودند. یافته های تحلیل کوواریانس نشان داد که گروه آزمایش در هر دو متغیر درک مفهومی (F=‎۲۴.۶۷, P<‎۰.۰۰۱) و نگرش مثبت به ریاضی (F=‎۱۸.۳۴, P<‎۰.۰۱) عملکرد بهتری نسبت به گروه کنترل داشتند.

کلیدواژه ها:

آموزش ریاضی ، مفاهیم انتزاعی ، تئاتر عروسکی ، کسر ، الگوها ، درک مفهومی.