طراحی الگوی مدیریت نقدینگی و کنترل تنخواه گردان در شهرداری بهینه سازی هزینه های جاری

مدیریت نقدینگی در شهرداری ها به عنوان یکی از چالش برانگیزترین مسائل مالی بخش عمومی در ایران، همواره محل بحث و نگرانی مدیران ارشد شهری، ذیحسابان و ناظران مالی بوده است. وابستگی شدید شهرداری ها به جریان های نقدی ناپایدار ناشی از درآمدهای غیرمستمر همچون عوارض ساخت و ساز، فروش املاک و سایر منابع مقطعی، همراه با تعهدات هزینه ای مستمر و رو به رشد، بستری را فراهم آورده که در آن کسری نقدینگی حتی در شرایط تراز بودجه ای مثبت نیز به یک واقعیت تلخ و تکراری تبدیل می شود. در این میان، نبود یک الگوی نظام مند و گام به گام برای پیش بینی دقیق جریان های نقدی ورودی و خروجی، کنترل موثر تنخواه گردان و مدیریت بهینه وجوه نقد، نه تنها هزینه های تامین مالی شهرداری را به طور قابل توجهی افزایش می دهد، بلکه موجبات توقف پروژه های عمرانی، تاخیر در پرداخت به پیمانکاران و تامین کنندگان، و در نهایت دریافت اخطارهای متعدد از دیوان محاسبات و سازمان بازرسی را فراهم می آورد. مقاله حاضر با هدف طراحی یک الگوی عملیاتی و کاربردی برای مدیریت نقدینگی و کنترل تنخواه گردان در شهرداری، در هفت گام اصلی تدوین شده است. این الگو مبتنی بر اصول حسابداری تعهدی، بودجه ریزی نقدی و استانداردهای حسابداری بخش عمومی بوده و کلیه مراحل از تحلیل گردش وجوه نقد دوره های گذشته تا بازنگری و اصلاح مستمر الگو را در بر می گیرد. خروجی نهایی این پژوهش، یک دفترچه راهنمای جامع برای واحد مالی و حسابداری شهرداری است که شامل فرم های پیش بینی جریان نقدینگی، جداول کنترل تنخواه گردان، دستورالعمل های مدیریت شرایط اضطراری، فرم های گزارش دهی دوره ای به مدیران و چک لیست کنترل داخلی نقدینگی می باشد. مطالعه موردی انجام شده بر روی یکی از شهرداری های کشور که با استقرار این الگو موفق به کاهش چشمگیر هزینه های تامین مالی و بهبود شاخص های نقدینگی خود شده است، کارایی و ضرورت به کارگیری این الگو را به اثبات می رساند.

کلیدواژه ها:

مدیریت نقدینگی ، تنخواه گردان ، پیش بینی جریان نقدی ، کنترل داخلی مالی ، شهرداری