ارائه چارچوب مدیریت ضربه روحی سازمانی در شهرداری ها با تاکید بر نقش پارانویید سازمانی

ضربه روحی سازمانی به عنوان یکی از پیچیده ترین و در عین حال مغفول مانده ترین پدیده های عرصه رفتار سازمانی در سال های اخیر، توجه بسیاری از پژوهشگران و مدیران ارشد سازمان های دولتی را به خود معطوف داشته است. این پدیده که ریشه در تجربه جمعی کارکنان از شوک ها و ضربات روحی و روانی وارد به سازمان دارد، می تواند عملکرد، بهره وری و سلامت روانی نیروی انسانی را به شدت تحت تاثیر قرار دهد. پژوهش حاضر با هدف ارائه یک چارچوب مدیریتی جامع برای کاهش ضربه روحی سازمانی در شهرداری ها با تاکید ویژه بر نقش پارانویید سازمانی به عنوان یکی از مهمترین عوامل ایجادکننده این پدیده انجام شده است. این مطالعه از نظر هدف کاربردی و از نظر روش توصیفی-همبستگی است. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه کارکنان شهرداری های خراسان جنوبی در سال ۱۴۰۰ بوده است که از میان آنها ۱۱۹ نفر به روش نمونه گیری تصادفی ساده انتخاب شدند. برای جمع آوری داده ها از پرسشنامه استاندارد ضربه روحی سازمانی ویویان و هورمان ۲۰۱۵ و پرسشنامه پارانویید سازمانی کاالگان و همکاران ۲۰۰۹ استفاده گردید. تحلیل داده ها با استفاده از نرم افزارهای SPSS و Smart PLS و به روش مدل سازی معادلات ساختاری انجام شد. یافته های پژوهش نشان داد که پارانویید سازمانی با ضریب مسیر ۰٫۸۳۶ و آماره t برابر ۲۹٫۱۳۵ تاثیر مثبت و بسیار قوی بر ضربه روحی سازمانی دارد. همچنین ابعاد سه گانه پارانویید سازمانی شامل بعد عاطفی، بعد شناختی و بعد رفتاری هر کدام به طور جداگانه بر ضربه روحی سازمانی تاثیرگذار هستند که در این میان بعد عاطفی با ضریب ۰٫۴۹۶ بیشترین تاثیر را دارا می باشد. بر اساس یافته های پژوهش، چارچوب مدیریتی پیشنهادی بر شش محور اصلی شامل شناسایی و تحلیل ریشه های پارانویید سازمانی، ارتقای عدالت سازمانی، افزایش حمایت سازمانی ادراک شده، تقویت استقلال شغلی و مشارکت کارکنان، ایجاد فضای مبتنی بر اعتماد و شفافیت، و طراحی برنامه های مداخله ای و حمایت های روانی استوار گردیده است.

کلیدواژه ها:

ضربه روحی سازمانی ، پارانویید سازمانی ، مدیریت شهری ، معادلات ساختاری ، چارچوب مدیریتی