نقش فناوری بلاکچین در ارتقای شفافیت گزارشگری مالی و کاهش ریسک فساد در سیستم های حسابداری سازمان های دولتی

زمینه و هدف: گزارشگری مالی در سازمان های دولتی، مبنای پاسخگویی، نظارت عمومی و ارزیابی سلامت مالی است؛ با این حال، اتکای سیستم های حسابداری سنتی به کنترل های متمرکز و رسیدگی های دوره ای، آن ها را در برابر خطا، تاخیر در تایید اطلاعات، ثبت های نادرست و ضعف در ردیابی تراکنش ها آسیب پذیر می سازد. فناوری بلاکچین می تواند بخشی از ضعف های ساختاری گزارشگری مالی سنتی را کاهش دهد. بر این اساس، هدف پژوهش حاضر بررسی نقش فناوری بلاکچین در ارتقای شفافیت گزارشگری مالی و کاهش ریسک فساد در سیستم های حسابداری سازمان های دولتی است.روش شناسی: این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش گردآوری داده ها، توصیفی_پیمایشی است. جامعه آماری این پژوهش شامل خبرگان، مدیران مالی، حسابداران و کارکنان مرتبط با حوزه مالی در بخش دولتی است که با فرآیندهای گزارشگری مالی، کنترل های داخلی و فناوری های نوین مالی آشنایی دارند. داده ها از طریق پرسشنامه محقق ساخته ۱۸ گویه ای و بر اساس طیف پنج درجه ای لیکرت از میان خبرگان، مدیران مالی و حسابداران بخش دولتی گردآوری شد. حجم نمونه پژوهش ۱۲۰ مشاهده بود. پایایی ابزار با آلفای کرونباخ ۰.۹۴۸ تایید شد و داده ها با استفاده از Python و کتابخانه های Pandas، NumPy و Statsmodels تحلیل شدند، و برای آزمون فرضیه ها از رگرسیون خطی ساده استفاده شد.یافته ها: میانگین متغیرهای پذیرش بلاکچین، شفافیت گزارشگری مالی و کاهش ریسک فساد مالی به ترتیب ۳.۷۵۶، ۳.۷۹۴ و ۳.۷۶۸ بود که نشان دهنده ارزیابی مثبت پاسخ دهندگان از متغیرهای پژوهش است. نتایج همبستگی نشان داد پذیرش بلاکچین با شفافیت گزارشگری مالی و کاهش ریسک فساد مالی رابطه ای مثبت و قوی دارد. همچنین نتایج رگرسیون نشان داد پذیرش بلاکچین اثر مثبت و معناداری بر شفافیت گزارشگری مالی دارد و ۷۳.۶ درصد از تغییرات آن را تبیین می کند. افزون بر این، پذیرش بلاکچین اثر مثبت و معناداری بر کاهش ریسک فساد مالی داشته و ۷۴.۳ درصد از تغییرات آن را توضیح می دهد.نتیجه گیری: یافته های پژوهش نشان می دهد پذیرش و به کارگیری ظرفیت های فناوری بلاکچین می تواند از طریق ثبت تغییرناپذیر اطلاعات، افزایش قابلیت ردیابی تراکنش ها، کاهش امکان دستکاری داده ها، تقویت مسیر حسابرسی و افزایش اعتمادپذیری اطلاعات مالی، در بهبود شفافیت گزارشگری مالی و کاهش ریسک فساد در سیستم های حسابداری سازمان های دولتی نقش موثری ایفا کند. و بین پذیرش بلاکچین و کاهش ریسک فساد رابطه مثبت و معنادار وجود دارد.

کلیدواژه ها:

بلاکچین ، شفافیت گزارشگری مالی ، فساد مالی ، تقلب مالی ، حسابداری دولتی.