بررسی تاثیر شناخت ارزش های دفاع مقدس در حس میهن دوستی جوانان

میهن دوستی به عنوان یکی از مولفه های اساسی هویت ملی، نقشی کلیدی در انسجام اجتماعی، مشارکت مدنی، و تاب آوری جامعه در برابر تهدیدات خارجی ایفا می کند. با توجه به فاصله ی نسلی ایجادشده میان نسل جوان امروز و رویدادهای تاریخی دفاع مقدس، این پرسش مطرح می شود که آیا شناخت و آگاهی از ارزش های آن دوران (ایثار، شهادت طلبی، استقامت، وطن دوستی و خودباوری) می تواند به افزایش حس میهن دوستی در جوانان بینجامد؟ هدف پژوهش حاضر، بررسی این رابطه و تعیین میزان تاثیرگذاری مولفه های مختلف شناخت ارزش های دفاع مقدس بر حس میهن دوستی بود. پژوهش به روش توصیفی-همبستگی و با مشارکت ۳۸۴ نفر از دانشجویان دانشگاه های شهر تهران (با استفاده از نمونه گیری تصادفی طبقه ای) انجام شد. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه ی محقق ساخته ی «شناخت ارزش های دفاع مقدس» (با سه مولفه ی شناختی، عاطفی و رفتاری) و پرسشنامه ی استاندارد «حس میهن دوستی» بود. نتایج نشان داد که بین شناخت ارزش های دفاع مقدس و حس میهن دوستی، رابطه ی مثبت و معناداری (۵۲/۰r= و ۰.۰۱ p<) وجود دارد. مولفه ی «شناخت عاطفی» (هم ذات پنداری با رزمندگان و تاثر از ایثارگری ها) بیشترین پیش بینی کنندگی را برای حس میهن دوستی داشت. همچنین، بین جنسیت و رشته ی تحصیلی از نظر میزان تاثیرپذیری تفاوت معناداری مشاهده نشد، اما دانشجویان رشته های علوم انسانی، نمرات بالاتری در مولفه ی عاطفی کسب کردند. بر اساس یافته ها، طراحی برنامه های آموزشی مبتنی بر روایت های عاطفی و هنری، و ایجاد فرصت های بازدید از مناطق جنگی و دیدار با پیشکسوتان، به عنوان موثرترین راه کارها برای تقویت شناخت و در نتیجه، ارتقای حس میهن دوستی جوانان پیشنهاد می شود.

کلیدواژه ها:

ارزش های دفاع مقدس ، حس میهن دوستی ، شناخت عاطفی ، هویت ملی ، آموزش غیرمستقیم