بهینه سازی مصرف انرژی در شبکه قطار شهری شیراز با استفاده از کنترل فازی برای کنترل پروفیل سرعت و جدول زمانی حرکت قطارها

امروزه بخش عمده ای از حمل ونقل بار و انسان به عنوان یکی از مهم ترین فعالیت های اقتصادی در دنیا بر عهده راه آهن قرار دارد. در کشور ما نیز حمل ونقل از اهمیت ویژه ای برای راه آهن برخوردار بوده و در حدود ۹۰ درصد از درآمدهای بهره برداری راه آهن از محل حمل بار و مسافرین به دست می آید. شرایط رقابتی فشرده بین راه آهن و جاده ای و بهره وری کم منابع در سیستم راه آهن، موجب کاهش سهم آن در بازار حمل ونقل گردیده است. اگر بخواهیم جایگاه مدیریت بهینه را در سلسله مراتب برنامه ریزی راه آهن مشخص کنیم، سطح برنامه ریزی تاکتیکی به دلیل آنکه به مسائل مربوط به تخصیص بهینه منابع می پردازد، سطح مناسب تصمیم گیری برای مدیریت بهینه است. از این رو با در اختیار داشتن اطلاعات مربوط به اداره کل راه آهن شیراز که در بازه یک ساله ۱۴۰۱ تهیه شده اند، اطلاعاتی نظیر طول ایستگاه، تعداد قطار ورودی، زمان ورود قطار، تعداد خطوط ایستگاه، اندازه قطار، زمان آغاز تعمیرات اساسی هر قطار دریافت شده و با توجه به تسهیلات هر ایستگاه به بهینه سازی زمان آغاز فرآیند تخلیه/بارگیری و تاخیر زمانی، کاهش یافته است. بدین منظور از الگوریتم بهینه سازی PSO و کنترل فازی استفاده شده که می تواند با قابلیت بالایی، تابع هدف مورد نظر را بهینه نماید. نتایج نشان می دهد که با تنظیم دقیق زمان ورود قطارها با توجه به دیاگرام فضا-مکان درنظر گرفته شده برای هر قطار، زمان تاخیر ناشی از عملیات بارگیری/تخلیه به میزان حدود ۱۰ درصد کاهش یافته است که این مسئله به تعداد قطارهای ورودی، تعداد خطوط هر ایستگاه، و طول هر ایستگاه بستگی دارد.

کلیدواژه ها:

بهینه سازی ، مصرف انرژی ، کنترل فازی