ارزیابی نقش زیرساخت های هوشمند در ارتقای تاب آوری شهری در برابر مخاطرات طبیعی و انسانی

شهرهای معاصر با افزایش جمعیت، پیچیدگی زیرساخت ها و گسترش مخاطرات طبیعی و انسانی مواجه هستند که تاب آوری شهری را به یکی از اولویت های اساسی مدیریت شهری تبدیل کرده است. پژوهش حاضر با هدف ارزیابی نقش زیرساخت های هوشمند در ارتقای تاب آوری شهری انجام شد. روش پژوهش ترکیبی (کیفی–کمی) بوده است. در بخش کیفی، از تحلیل اسنادی و مصاحبه نیمه ساختاریافته با خبرگان شهری برای استخراج مولفه های زیرساخت های هوشمند استفاده شد و چارچوب مفهومی پژوهش تدوین گردید. در بخش کمی، پرسشنامه محقق ساخته و مدل یابی معادلات ساختاری (SEM) برای بررسی تاثیر ابعاد مختلف زیرساخت های هوشمند بر تاب آوری شهری به کار گرفته شد. یافته ها نشان داد که زیرساخت های هوشمند نقش موثری در افزایش تاب آوری شهری دارند و اثرگذاری آن ها بیش از همه از طریق زیرساخت های داده محور و سامانه های اطلاعات مکانی صورت می گیرد. همچنین، ظرفیت نهادی و مشارکت اجتماعی، نقش میانجی موثری در تقویت اثر فناوری های هوشمند بر تاب آوری ایفا می کنند. پژوهش حاضر تاکید می کند که تحقق تاب آوری پایدار شهری نیازمند یکپارچگی فناوری، حکمرانی و مشارکت اجتماعی است. نتایج این مطالعه می تواند راهنمای سیاست گذاران و برنامه ریزان شهری در طراحی و بهبود زیرساخت های هوشمند برای مقابله با مخاطرات طبیعی و انسانی باشد.

کلیدواژه ها:

تاب آوری شهری ، زیرساخت هوشمند ، مخاطرات طبیعی ، مخاطرات انسانی ، شهر هوشمند