بررسی حقوقی نابرابری اقتصادی ناشی از نوسانات شدید قیمت به عنوان محرک Hard ship در قراردادهای بیع بین المللی

قراردادهای بیع بین المللی در محیطی شکل می گیرند که همواره تحت تاثیر تحولات اقتصادی، سیاسی و اجتماعی قرار دارند. یکی از مهم ترین پیامدهای این تحولات، ایجاد نوسانات شدید قیمت در بازارهای جهانی است که در برخی موارد می تواند تعادل اقتصادی قرارداد را به طور اساسی بر هم زند. در چنین شرایطی، مسئله اصلی این است که آیا افزایش یا کاهش شدید قیمت می تواند موجب تحقق نهاد Hardship در حقوق تجارت بین الملل شود یا اینکه همچنان در محدوده ریسک های متعارف تجاری قرار می گیرد.پژوهش حاضر با روش توصیفی تحلیلی و با بهره گیری از منابع کتابخانه ای، به بررسی جایگاه نوسانات شدید قیمت به عنوان یکی از عوامل احتمالی تحقق Hardship در قراردادهای بیع بین المللی می پردازد. در این راستا، ضمن بررسی مبانی نظری Hardship، شرایط تحقق آن در اصول قراردادهای تجاری بین المللی UNIDROIT، جایگاه آن در کنوانسیون بیع بین المللی کالا (CISG) و رویکرد رویه داوری تجاری بین المللی تحلیل می شود.یافته های پژوهش نشان می دهد که صرف افزایش قیمت یا کاهش سود، موجب تحقق Hardship نیست؛ زیرا چنین تغییراتی اصولا بخشی از ریسک طبیعی فعالیت تجاری محسوب می شوند. تحقق Hardship زمانی قابل پذیرش است که نوسانات اقتصادی، خارج از پیش بینی متعارف طرفین بوده، تعادل اقتصادی قرارداد را به طور بنیادین تغییر داده و ریسک ناشی از آن قبلا بر عهده یکی از طرفین قرار نگرفته باشد. همچنین، بررسی ها نشان می دهد که تعیین یک معیار عددی ثابت برای تحقق Hardship امکان پذیر نیست و تشخیص آن باید بر اساس مجموعه ای از عوامل حقوقی و اقتصادی انجام گیردنتیجه آنکه Hardship می تواند به عنوان ابزاری برای حفظ تعادل قراردادی در برابر تغییرات استثنایی اقتصادی عمل کند، بدون آنکه اصل لزوم قراردادها و امنیت روابط تجاری بین المللی را تضعیف نماید.

کلیدواژه ها:

Hardship ، نوسانات شدید قیمت ، قراردادهای بیع بین المللی ، ریسک تجاری ، اصول UNIDROIT ، کنوانسیون CISG ، تعادل اقتصادی قرارداد