نقش خودکارآمدی معلمان و جو روان شناختی کلاس در انگیزش و رضایت تحصیلی دانش آموزان

مقدمه و هدف: خودکارآمدی معلمان و جو روانشناختی کلاس از مهمترین عوامل بافتاری موثر بر فرایند یادگیری به شمار می روند. پژوهش حاضر با هدف تجزیه و تحلیل یافته های مطالعات پیشین، نقش این دو متغیر را در انگیزش و رضایت تحصیلی دانش آموزان بررسی میکند.روش: این مطالعه از نوع مرور نظاممند است که با جستجو در پایگاههای معتبر داخلی و بین المللی )شامل SID، Magiran، Google Scholar، Scopus و( ERIC در بازه زمانی ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۴ انجام شد. بعد از مطالعه مقالات مرتبط وارد تحلیل نهایی شدند.یافته ها: یافته ها نشان داد خودکارآمدی معلم از طریق افزایش کیفیت تدریس، ایجاد انتظارات مثبت و الگودهی، به طور معناداری انگیزش درونی و رضایت تحصیلی دانش آموزان را ارتقا میدهد. همچنین جو روانشناختی مثبت کلاس (شامل حمایت عاطفی، انسجام، چالشپذیری و کاهش رقابت مخرب) با تقویت حس تعلق و خود مختاری، پیش بینی کننده معنادار انگیزش و رضایت تحصیلی بود. تحلیل اثرات تعاملی حاکی از آن بود که خودکارآمدی معلم و جو روانشناختی کلاس بهصورت مکمل و غیرمستقیم (از طریق میانجیگری انگیزش) بر رضایت تحصیلی اثر میگذارند؛ به گونه ای که در کلاسهایی با جو مثبت، اثر خودکارآمدی معلم بر رضایت تحصیلی به مراتب قوی تر بود.نتیجه گیری: خودکارآمدی معلم و جو روانشناختی کلاس، دو مولفه مکمل و درهم تنیده در شکل دهی به تجربه تحصیلی دانش آموزان هستند. طراحی برنامه های توانمند سازی معلمان و مداخلات بهبود جو کلاس، راهبردی موثر برای ارتقای انگیزش و رضایت تحصیلی دانش آموزان است. پیشنهاد میشود پژوهش های آینده نقش متغیرهای میانجی و تعدیل گر را در این رابطه مورد بررسی قرار دهند.

کلیدواژه ها:

خودکارآمدی معلم- جو روانشناختی کلاس ، - انگیزش تحصیلی ، معلمان