طراحی الگوی «کلاس انعطاف پذیر» برای پاسخ گویی به تفاوت های فردی دانش آموزان دوره ابتدایی

تفاوت های فردی دانش آموزان یکی از مهم ترین چالش های نظام آموزشی دوره ابتدایی است؛ زیرا دانش آموزان از نظر توانایی های شناختی، سرعت یادگیری، علایق، انگیزش، تجارب پیشین، نیازهای آموزشی و شیوه مشارکت در فعالیت های یادگیری تفاوت های قابل توجهی دارند. استفاده از الگوهای آموزشی یکسان و انعطاف ناپذیر نمی تواند به شکل مطلوب پاسخ گوی این تنوع باشد و ممکن است موجب کاهش مشارکت، انگیزش و فرصت یادگیری برخی دانش آموزان شود. پژوهش حاضر با هدف طراحی الگوی «کلاس انعطاف پذیر» برای پاسخ گویی به تفاوت های فردی دانش آموزان دوره ابتدایی انجام شده است. روش پژوهش، مروری و توصیفی تحلیلی است و با بررسی مبانی نظری، دیدگاه های تربیتی و یافته های پژوهش های مرتبط با تفاوت های فردی، آموزش انعطاف پذیر، یادگیری فعال و ارزشیابی تکوینی، مولفه های اصلی الگوی پیشنهادی شناسایی و تبیین شده اند. یافته های بررسی نشان می دهد که کلاس انعطاف پذیر باید بر شناخت ویژگی ها و نیازهای یادگیرندگان، تعیین اهداف آموزشی مشترک، تنوع در روش ها و فعالیت های یادگیری، انعطاف در زمان آموزش، گروه بندی متغیر، ارائه فرصت انتخاب، استفاده مستمر از ارزشیابی و بازخورد و ایجاد محیط روانی امن استوار باشد. در این الگو، معلم از انتقال دهنده صرف محتوا به طراح و تسهیل گر فرایند یادگیری تبدیل می شود و با استفاده از اطلاعات حاصل از ارزشیابی، آموزش را متناسب با وضعیت دانش آموزان تنظیم می کند. همچنین حمایت مدیریتی مدرسه، همکاری حرفه ای معلمان و ارتباط سازنده با خانواده از الزامات اجرای الگو محسوب می شود. در مجموع، کلاس انعطاف پذیر می تواند با حفظ اهداف مشترک برنامه درسی، مسیرهای متنوعی برای دستیابی دانش آموزان به اهداف فراهم کند و زمینه افزایش مشارکت، انگیزش، عدالت آموزشی و کیفیت یادگیری در دوره ابتدایی را فراهم سازد.

کلیدواژه ها:

تفاوت های فردی ، یادگیری ، علایق ، انگیزش ، تجارب پیشین