ارتقای خودشناسی و انتخاب آگاهانه مسیر تحصیلی؛ الگویی برای تقویت مهارت تصمیم گیری دانش آموزان دوره متوسطه

انتخاب آگاهانه رشته تحصیلی از مهم ترین تصمیم های دوران تحصیل دانش آموزان است که می تواند مسیر رشد علمی، شغلی و فردی آنان را تحت تاثیر قرار دهد. با این وجود، بسیاری از دانش آموزان دوره متوسطه اول به دلیل شناخت ناکافی از استعدادها، علایق، ظرفیت های فردی و فرصت های آموزشی و شغلی، در فرآیند هدایت تحصیلی با تردید و ابهام روبه رو می شوند. پژوهش حاضر با هدف طراحی و اجرای راهکارهایی برای افزایش توانمندی دانش آموزان در تصمیم گیری آگاهانه و بهبود کیفیت هدایت تحصیلی انجام شد.این پژوهش در قالب اقدام پژوهی و با بهره گیری از ابزارهایی نظیر مشاهده، گفت وگوهای هدفمند با دانش آموزان، اولیا و مشاوران، پرسش نامه و تحلیل سوابق آموزشی اجرا شد. پس از بررسی وضعیت موجود و شناسایی عوامل موثر، مجموعه ای از مداخلات آموزشی شامل برگزاری نشست های آگاهی بخشی درباره رشته های تحصیلی، اجرای فعالیت های خودشناسی و استعدادیابی، آموزش مهارت های تصمیم گیری، ارائه مشاوره های فردی و گروهی، معرفی چشم اندازهای شغلی مرتبط با هر رشته و تقویت همکاری میان مدرسه، خانواده و مشاور به مرحله اجرا درآمد.ارزیابی نتایج نشان داد که اجرای این برنامه ها موجب افزایش شناخت دانش آموزان از ویژگی های فردی و توانمندی های خود، کاهش تردید و نگرانی در انتخاب رشته، ارتقای اعتمادبه نفس در تصمیم گیری، مشارکت موثرتر خانواده ها در فرآیند هدایت تحصیلی و انتخاب واقع بینانه تر مسیر آموزشی شد. یافته های پژوهش نشان می دهد که هدایت تحصیلی زمانی اثربخش خواهد بود که علاوه بر ارائه اطلاعات، بر توسعه مهارت های خودشناسی، تصمیم گیری و مسئولیت پذیری دانش آموزان تکیه داشته و تعامل سازنده میان مدرسه، خانواده و مشاور به عنوان یکی از ارکان اصلی این فرآیند تقویت شود.

کلیدواژه ها:

هدایت تحصیلی ، خودشناسی ، تصمیم گیری آگاهانه ، انتخاب رشته ، توانمندسازی دانش آموزان ، دوره متوسطه