مطالعه تطبیقی مسئولیت مدنی و کیفری محجور و بررسی تاثیر سن رشد بر آن در نظام های حقوقی ایران و فرانسه

از جمله موضوعاتی که در رابطه با اطفال بزهکار مطرح می شود ارکان و شرایط سن مسئولیت کیفری است. در واقع از چه سنی می توان فرد را دارای توانایی ذهنی و ادراکی شمرد تا بتوان جرمی را که او مرتکب شده است به او منتسب و مسئولیت را متوجه او دانست. این بحث از موضوعات تامل برانگیز در بسیاری از نظام های کیفری دنیا است و اختلاف نظرهای فراوانی در مورد آن وجود دارد. در هیچ یک از اسناد بین المللی حداقل سن مسئولیت کیفری تعیین نشده است. اگر قانونگذار سنی را به عنوان حداقل سن مسئولیت کیفری تعیین می کند در واقع بیان می کند که از دید وی کودک در این سن به آن حد از بلوغ عاطفی، روانی و ذهنی دست یافته تا بتواند مسئول رفتارهای خود به حساب آید. تعیین حداقل سن مسئولیت کیفری باید با در نظر گرفتن واقعیت های رشد ذهنی و روانی کودکان انجام شود. یکی از مسائل بحث برانگیز تعهدات مسئولیت اشخاص محجور است. سوال است که آیا شخص محجور مسئولیت دارد و در فرض مسئولیت مبنای آن تقصیر است؟ زیرا با تعیین تکلیف این موضوع مبنای مسئولیت در فرانسه و دیگر رژیم های رومی ژرمنی از جمله ایران روشن می شود؛ بحثی که در دکترین و رویه مسئله پرحاشیه بوده، تا جایی که قانونگذار فرانسه مجبور به مداخله شده است اما با وجود مداخله قانونگذار نه تنها ابهام ها کمتر نشده ابهام های دیگری به آن اضافه شده است. در این نوشتار به بررسی مسئولیت کیفری و مدنی و سن رشد در نظام های حقوقی ایران و فرانسه به روش تحلیلی و توصیفی خواهیم پرداخت.

کلیدواژه ها:

مسئولیت ، مدنی ، کیفری ، محجور ، فرانسه ، ایران