بررسی تاثیر فناوری های نوین بر بهره وری پروژه های ساخت و ساز و تاثیر آن بر کاهش هزینه های اجرایی

صنعت ساخت و ساز به طور تاریخی با چالش های عمیقی در زمینه بهره وری پایین، هزینه های اجرایی فزاینده و تاخیرهای مکرر مواجه بوده است. این پژوهش با هدف بررسی تجربی تاثیر فناوری های نوین به ویژه مدل سازی اطلاعات ساختمان (BIM)، رباتیک و سیستم های اتوماسیون بر شاخص های کلیدی بهره وری و هزینه های اجرایی در پروژه های ساخت و ساز انجام شد. مطالعه حاضر به روش ترکیبی (کمی-کیفی) و با رویکرد توصیفی تحلیلی انجام گرفت. داده ها از طریق پرسشنامه های ساختاریافته توزیع شده در بین ۲۷۸ نفر از مدیران و مهندسان پروژه ایران مال که با استفاده از فرمول کوکران و روش نمونه گیری تصادفی هدفمند انتخاب شده بودند، و نیز انجام ۲۰ مصاحبه نیمه ساختاریافته با خبرگان این پروژه گردآوری شد. داده های کمی با نرم افزار SPSS و داده های کیفی با نرم افزار MAXQDA تحلیل شدند. نتایج کمی نشان داد که استفاده از فناوری های نوین رابطه مثبت و معنادار با بهبود بهره وری و کاهش هزینه ها دارد؛ به طور مشخص به کارگیری BIM منجر به کاهش میانگین ۴ ماهه در زمان اجرای پروژه و کاهش ۱۰ درصدی تاخیرها گردید. همچنین استفاده از سیستم های اتوماسیون و رباتیک کاهشی ۱۵ درصدی در هزینه های نیروی انسانی و ۳۰۰,۰۰۰ دلاری در هزینه کلی پروژه را به دنبال داشت. از سوی دیگر تحلیل کیفی موانعی همچون مقاومت در برابر تغییر، کمبود مهارت های دیجیتال و هزینه های اولیه بالا را به عنوان عوامل کاهنده اثر بخشی این فناوری ها شناسایی نمود. یافته ها به وضوح نشان می دهند که پیاده سازی سنجیده و استراتژیک فناوری های نوین می تواند دستاوردهای چشمگیری در کارایی و صرفه جویی مالی برای پروژه های عظیم به ارمغان آورد. با این حال موفقیت در این مسیر مستلزم غلبه بر موانع سازمانی و فرهنگی از طریق برنامه ریزی برای مدیریت تغییر، سرمایه گذاری در آموزش نیروی انسانی و توسعه زیرساخت های دیجیتال است.

کلیدواژه ها:

فناوری های نوین ، مدل سازی اطلاعات ساختمان (BIM) ، بهره وری ، مدیریت پروژه ، هزینه های ساخت و ساز