مطالعه مقایسهای روشهای مختلف گزارش دهی مالی شهرداریها در کشورهای مختلف و تاثیر آنها بر مشارکت عمومی

گزارش دهی مالی شهرداریها به عنوان یکی از ارکان اصلی حکمرانی مالی، شهری نقشی اساسی در شفافیت، پاسخگویی و تقویت مشارکت عمومی شهروندان ایفا می کند. تفاوت در چارچوبهای نهادی، مبانی حسابداری و شیوه های افشای اطلاعات مالی در کشورهای مختلف سبب شده است الگوهای گزارش دهی مالی شهرداریها از نظر کیفیت، دامنه و کارکرد اجتماعی قابل مقایسه نباشند. این پژوهش با هدف مطالعه مقایسه ای روشهای مختلف گزارش دهی مالی شهرداریها در کشورهای منتخب و بررسی تاثیر آنها بر مشارکت عمومی شهروندان انجام شده است. پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی و از نظر روش توصیفی تحلیلی بوده و با استفاده از رویکرد تحقیق مقایسه ای انجام شده است. داده های پژوهش از طریق مطالعه اسنادی، بررسی گزارش های مالی و بودجه ای شهرداری ها، قوانین و آیین نامه های مالی شهری و پژوهش های علمی معتبر گردآوری شده است. برای تحلیل داده ها چارچوبی تطبیقی بر مبنای شاخص هایی همچون مبنای حسابداری، نوع و کیفیت گزارش های مالی، سطح افشای اطلاعات، دسترس پذیری عمومی و وجود سازوکارهای مشارکتی طراحی شد و کشورهای مورد مطالعه بر اساس این شاخص ها مورد مقایسه قرار گرفتند. یافته های پژوهش نشان می دهد شهرداری هایی که از گزارش دهی مالی تعهدی، گزارش های عملکرد محور و افشای فعال اطلاعات مالی استفاده می کنند، از سطح بالاتری از شفافیت و قابلیت فهم عمومی برخوردارند. این ویژگی ها به افزایش اعتماد عمومی و ارتقای مشارکت شهروندان در فرایندهای مالی شهری به ویژه در حوزه هایی مانند بودجه ریزی مشارکتی و نظارت عمومی منجر شده است. در مقابل نظام های متکی بر گزارش دهی نقدی و بودجه ای محدود با مشارکت عمومی پایین تر و مشارکتی عمدتا نمادین مواجه اند. همچنین نتایج نشان می دهد وجود سامانه های شفافیت مالی و انتشار برخط اطلاعات نقش مهمی در تقویت مشارکت آگاهانه شهروندان ایفا می کند. در مجموع نتایج این پژوهش بیانگر آن است که گزارش دهی مالی شهرداری ها زمانی می تواند منجر به مشارکت عمومی شود که علاوه بر رعایت الزامات فنی و قانونی به قابلیت فهم، دسترس پذیری و پاسخگویی اجتماعی نیز توجه شود. یافته های این مطالعه می تواند مبنایی برای اصلاح و بهبود نظام گزارش دهی مالی شهرداری ها در ایران و تقویت حکمرانی مالی شهری فراهم سازد.

کلیدواژه ها:

گزارش دهی مالی شهرداری ها ، شفافیت مالی ، مشارکت عمومی شهروندان ، حکمرانی شهری ، مطالعه مقایسه ای