ارتقای فهم مفاهیم انتزاعی علوم تجربی از طریق رویکرد کاوش محور و اصلاح بدفهمی های علمی

یکی از مسائل مهم در فرایند تدریس علوم تجربی، دشواری دانش آموزان در فهم مفاهیم انتزاعی و پدیده هایی است که مشاهده مستقیم آن ها امکان پذیر نیست. در بسیاری از کلاس های علوم، دانش آموزان مفاهیم را به صورت حفظی می آموزند، اما در تبیین چرایی و چگونگی پدیده ها با مشکل مواجه می شوند. این مسئله موجب شکل گیری بدفهمی های علمی و کاهش علاقه آنان به درس علوم تجربی می شود. پژوهش حاضر با هدف بهبود درک مفهومی دانش آموزان و کاهش بدفهمی های علمی آنان از طریق استفاده از روش های کاوش محور، فعالیت های آزمایشی ساده، پرسش های چالش برانگیز و مشارکت گروهی انجام شد. این پژوهش از نوع اقدام پژوهی بوده و در یکی از کلاس های درس علوم تجربی اجرا گردید. داده ها از طریق مشاهده، آزمون تشخیصی، مصاحبه کوتاه، بررسی تکالیف و تحلیل عملکرد دانش آموزان جمع آوری شد. یافته های اولیه نشان داد که بخش قابل توجهی از دانش آموزان در درک مفاهیم انتزاعی، تحلیل علمی پدیده ها و کاربرد دانسته ها در موقعیت های جدید ضعف دارند. پس از اجرای اقدامات طراحی شده، نتایج نشان داد که میزان مشارکت کلاسی، کیفیت پاسخ های تحلیلی، علاقه به درس و درک مفهومی دانش آموزان به طور محسوسی افزایش یافت و بخش زیادی از بدفهمی های اولیه اصلاح شد. بنابراین می توان نتیجه گرفت که به کارگیری روش های کاوش محور و فعالیت های علمی ساده و معنادار، نقش موثری در بهبود یادگیری علوم تجربی دارد.