رابطه ی خودکارآمدی معلمان با خودکارآمدی تحصیلی و تاب آوری دانش آموزان در مواجهه با شکست تحصیلی

پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه خودکارآمدی معلمان با خودکارآمدی تحصیلی و تاب آوری دانش آموزان در مواجهه با شکست تحصیلی انجام شد. این مطالعه از نظر هدف، بنیادی-کاربردی و از نظر روش، توصیفی-همبستگی از نوع مدل یابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری شامل تمامی معلمان و دانش آموزان پسر مقطع متوسطه دوم شهر شیراز در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۳ بود که از میان آن ها ۳۵۰ دانش آموز به روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای و ۴۰ معلم آن ها به روش سرشماری انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه خودکارآمدی معلمان (تشنن و موران، ۲۰۰۱)، پرسشنامه خودکارآمدی تحصیلی (موریس، ۲۰۰۱) و پرسشنامه تاب آوری در مواجهه با شکست تحصیلی (محقق ساخته بر اساس مدل تاب آوری کانر و دیویدسون) بود. داده ها با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون و مدل یابی معادلات ساختاری با رویکرد حداقل مربعات جزئی (PLS-SEM) تحلیل شدند. یافته ها نشان داد که خودکارآمدی معلمان با خودکارآمدی تحصیلی دانش آموزان و تاب آوری آن ها در مواجهه با شکست تحصیلی ، رابطه مثبت و معناداری دارد. همچنین، خودکارآمدی تحصیلی دانش آموزان با تاب آوری آن ها در مواجهه با شکست تحصیلی رابطه مثبت و معناداری دارد.علاوه بر این، نتایج نشان داد که خودکارآمدی تحصیلی نقش میانجی گر معناداری در رابطه بین خودکارآمدی معلمان و تاب آوری دانش آموزان در مواجهه با شکست تحصیلی ایفا می کند (۲۴/۰- اثر غیرمستقیم، به طوری که خودکارآمدی معلمان از طریق افزایش خودکارآمدی تحصیلی دانش آموزان، به افزایش تاب آوری آن ها در مواجهه با شکست تحصیلی منجر می شود. بر اساس یافته های پژوهش، می توان نتیجه گرفت که خودکارآمدی معلمان با افزایش خودکارآمدی تحصیلی دانش آموزان، به تقویت تاب آوری آن ها در مواجهه با شکست تحصیلی کمک می کند. بنابراین، پیشنهاد می شود که برنامه های توسعه حرفه ای معلمان با تاکید بر افزایش خودکارآمدی آن ها طراحی و اجرا شود و معلمان با ایجاد محیطی حمایت کننده و باور به توانایی های دانش آموزان، به افزایش خودکارآمدی تحصیلی و تاب آوری آن ها در مواجهه با شکست تحصیلی کمک کنند.

کلیدواژه ها:

خودکارآمدی معلمان ، خودکارآمدی تحصیلی ، تاب آوری ، شکست تحصیلی ، دانش آموزان