تاثیر راهبردهای شناختی و فراشناختی بر کاهش فرسودگی تحصیلی و افزایش سر زندگی دانش آموزان فعال

پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر آموزش راهبردهای شناختی و فراشناختی بر کاهش فرسودگی تحصیلی و افزایش سرزندگی تحصیلی دانش آموزان فعال انجام شد. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون پس آزمون و گروه گواه بود. جامعه پژوهش را دانش آموزان فعال دوره متوسطه تشکیل دادند که از میان آنان، نمونه ای به شیوه نمونه گیری در دسترس انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و گواه جایگزین شدند. گروه آزمایش طی چند جلسه تحت آموزش راهبردهای شناختی و فراشناختی قرار گرفت، درحالی که گروه گواه هیچ گونه مداخله آموزشی دریافت نکرد. برای گردآوری داده ها از پرسشنامه فرسودگی تحصیلی و مقیاس سرزندگی تحصیلی استفاده شد. داده های گردآوری شده پس از بررسی پیش فرض های آماری، با استفاده از شاخص های آمار توصیفی و تحلیل کوواریانس چندمتغیری تحلیل شدند. نتایج نشان داد آموزش راهبردهای شناختی و فراشناختی موجب کاهش معنادار فرسودگی تحصیلی و مولفه های آن در دانش آموزان گروه آزمایش شد. همچنین، میانگین سرزندگی تحصیلی و مولفه های آن در گروه آزمایش در مقایسه با گروه گواه افزایش معناداری یافت. یافته ها بیانگر آن است که آموزش این راهبردها با تقویت خودنظم دهی، مدیریت شناختی، برنامه ریزی، نظارت و ارزیابی فرایند یادگیری، می تواند زمینه مقابله موثرتر دانش آموزان با فشارهای تحصیلی را فراهم کند. بنابراین، استفاده از آموزش راهبردهای شناختی و فراشناختی می تواند به عنوان روشی موثر برای کاهش فرسودگی تحصیلی و ارتقای سرزندگی تحصیلی دانش آموزان به کار گرفته شود.

کلیدواژه ها:

راهبردهای شناختی ، راهبردهای فراشناختی ، فرسودگی تحصیلی ، سرزندگی تحصیلی ، دانش آموزان فعال