طراحی لباس بر اساس فرم بدن (Body Shape-Based Design)

پژوهش حاضر با هدف بررسی و تحلیل طراحی لباس بر اساس فرم بدن و شناسایی ابعاد، مولفه ها و راهکارهای عملی برای طراحی لباس های متناسب با انواع فرم های بدنی انجام شد. این مطالعه از نظر هدف، کاربردی-توسعه ای و از نظر روش، آمیخته (کیفی-کمی) از نوع اکتشافی متوالی بود. در بخش کیفی، با استفاده از روش تحلیل محتوای جهت دار و مصاحبه های نیمه ساختاریافته با ۱۸ نفر از طراحان لباس، متخصصان مد و پوشاک، اساتید دانشگاهی و فعالان صنعت پوشاک که به روش هدفمند و با معیار اشباع نظری انتخاب شدند، ابعاد و مولفه های طراحی لباس بر اساس فرم بدن شناسایی شد. در بخش کمی، پرسشنامه ای بر اساس مولفه های استخراج شده طراحی و بر روی ۱۶۰ نفر از دانشجویان و فارغ التحصیلان طراحی دوخت و فعالان صنعت پوشاک که به روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای انتخاب شدند، اجرا گردید. یافته های بخش کیفی منجر به شناسایی ۵ مولفه اصلی و ۲۵ شاخص فرعی برای طراحی لباس بر اساس فرم بدن شد که مولفه های اصلی عبارت بودند از: شناخت انواع فرم های بدن (۵ شاخص)، اصول طراحی بر اساس فرم بدن (۵ شاخص)، تکنیک های دوخت و الگوسازی برای فرم های مختلف (۵ شاخص)، انتخاب پارچه و مواد مناسب برای فرم های بدن (۵ شاخص)، و روان شناسی فرم بدن و تاثیر آن بر طراحی (۵ شاخص). یافته های بخش کمی نشان داد که از دیدگاه جامعه هدف، مولفه های «شناخت انواع فرم های بدن» و «اصول طراحی بر اساس فرم بدن» بالاترین اولویت را در طراحی لباس بر اساس فرم بدن دارند و مولفه «روان شناسی فرم بدن» نیز از اهمیت بالایی برخوردار است. بر اساس یافته های پژوهش، می توان نتیجه گرفت که طراحی لباس بر اساس فرم بدن با تاکید بر شناخت دقیق انواع فرم های بدنی، رعایت اصول طراحی متناسب با هر فرم، استفاده از تکنیک های مناسب دوخت و الگوسازی، انتخاب پارچه های متناسب، و توجه به جنبه های روان شناختی، می تواند به افزایش رضایت مشتری، بهبود تناسب و زیبایی لباس، و ارتقای صنعت مد و پوشاک کمک کند. بنابراین، پیشنهاد می شود که طراحان لباس با شناخت دقیق فرم های بدنی و اصول طراحی متناسب با آن ها، به تولید لباس هایی بپردازند که هم زمان زیبا، راحت و متناسب با انواع فرم های بدن باشند و با آموزش مصرف کنندگان در زمینه انتخاب لباس متناسب با فرم بدن، به افزایش رضایت و اعتمادبه نفس آن ها کمک کنند.

کلیدواژه ها:

طراحی لباس ، فرم بدن ، تناسب لباس ، الگوسازی ، مد و پوشاک