واکاوی چالش ها و فرصت های دیجیتالی سازی آموزش تربیت بدنی در عصر هوش مصنوعی و فناوری های نوین

پژوهش حاضر با هدف واکاوی چالش ها و فرصت های دیجیتالی سازی آموزش تربیت بدنی در عصر هوش مصنوعی و فناوری های نوین انجام شد. این مطالعه از نظر هدف، کاربردی-توسعه ای و از نظر روش، آمیخته (کیفی-کمی) از نوع اکتشافی متوالی بود. در بخش کیفی، با استفاده از روش تحلیل محتوای جهت دار و مصاحبه های نیمه ساختاریافته با ۲۵ نفر از متخصصان تربیت بدنی، فناوری آموزشی، روان شناسی ورزشی و مدیریت ورزشی که به روش هدفمند و با معیار اشباع نظری انتخاب شدند، چالش ها و فرصت های دیجیتالی سازی آموزش تربیت بدنی شناسایی شد. در بخش کمی، پرسشنامه ای بر اساس مولفه های استخراج شده طراحی و بر روی ۲۵۰ نفر از معلمان تربیت بدنی مدارس متوسطه شهر تهران که به روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای انتخاب شدند، اجرا گردید. داده های بخش کمی با استفاده از تحلیل عاملی تاییدی و مدل یابی معادلات ساختاری تحلیل شدند. یافته های بخش کیفی منجر به شناسایی ۶ مولفه فرصت ها (شامل: شخصی سازی یادگیری، بازخورد فوری و هوشمند، دسترسی به داده های عملکردی، افزایش انگیزه و مشارکت، یادگیری فراگیر و بدون مرز، و توسعه حرفه ای معلمان) و ۷ مولفه چالش ها (شامل: کمبود زیرساخت های فنی، نبود محتوای تخصصی، ضعف سواد دیجیتال معلمان، مقاومت در برابر تغییر، هزینه های بالا، چالش های حریم خصوصی، و نبود استانداردهای آموزشی) شد. یافته های بخش کمی نشان داد که مهم ترین فرصت ها به ترتیب «شخصی سازی یادگیری» (بارعاملی ۸۶/۰)، «بازخورد فوری و هوشمند» (۸۳/۰) و «دسترسی به داده های عملکردی» (۸۰/۰) و مهم ترین چالش ها «کمبود زیرساخت های فنی» (۸۴/۰)، «ضعف سواد دیجیتال معلمانو «هزینه های بالا» (۷۸/۰) بودند. همچنین، نتایج نشان داد که بین فرصت های دیجیتالی سازی و کیفیت آموزش تربیت بدنی رابطه مثبت و معنادار و بین چالش ها و کیفیت آموزش رابطه منفی و معنادار وجود دارد. بر اساس یافته های پژوهش، می توان نتیجه گرفت که دیجیتالی سازی آموزش تربیت بدنی با فراهم کردن فرصت هایی مانند شخصی سازی یادگیری، بازخورد هوشمند و دسترسی به داده های عملکردی، می تواند کیفیت آموزش را به طور قابل توجهی ارتقا دهد، اما تحقق این امر نیازمند رفع چالش هایی مانند کمبود زیرساخت ها، توانمندسازی معلمان و تدوین استانداردهای آموزشی است. بنابراین، پیشنهاد می شود که سیاست گذاران آموزشی با سرمایه گذاری در زیرساخت های فنی، طراحی محتوای تخصصی، آموزش معلمان و تدوین استانداردهای آموزشی، زمینه را برای بهره مندی از فرصت های دیجیتالی سازی در آموزش تربیت بدنی فراهم آورند.

کلیدواژه ها:

دیجیتالی سازی ، تربیت بدنی ، هوش مصنوعی ، فناوری های نوین ، چالش ها و فرصت ها