روان شناسی رنگ در طراحی پوشاک و تاثیر آن بر رفتار مصرف کننده

پژوهش حاضر با هدف بررسی روان شناسی رنگ در طراحی پوشاک و تاثیر آن بر رفتار مصرف کننده انجام شد. این مطالعه از نظر هدف، بنیادی-کاربردی و از نظر روش، توصیفی-همبستگی از نوع مدل یابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری شامل مصرف کنندگان پوشاک در شهر تهران بود که از میان آن ها ۳۸۰ نفر به روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه ادراک رنگ (محقق ساخته بر اساس نظریه لوشر)، پرسشنامه ترجیح رنگ در پوشاک (بر اساس مدل هالبرت و لینگ)، پرسشنامه واکنش عاطفی به رنگ (بر اساس مدل راسل)، و پرسشنامه قصد خرید مصرف کننده (بر اساس مدل هلن) بود. داده ها با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون و مدل یابی معادلات ساختاری با رویکرد حداقل مربعات جزئی تحلیل شدند. یافته ها نشان داد که رنگ های مختلف تاثیرات متفاوتی بر ادراک، ترجیح، واکنش عاطفی و قصد خرید مصرف کنندگان دارند. رنگ های گرم (قرمز، نارنجی، زرد) بیشترین تاثیر را بر برانگیختگی و هیجان انگیزی داشتند، در حالی که رنگ های سرد (آبی، سبز، بنفش) بیشترین تاثیر را بر آرامش و اعتماد به نفس داشتند. رنگ سیاه با بارعاملی ۸۴/۰ بیشترین تاثیر را بر ادراک لوکس بودن و رنگ قرمز با بارعاملی ۸۱/۰ بیشترین تاثیر را بر جلب توجه داشت. همچنین، نتایج نشان داد که تاثیر رنگ بر قصد خرید از طریق دو مسیر میانجی ادراک رنگ و واکنش عاطفی اعمال می شود و اثر مستقیم رنگ بر قصد خرید نیز معنادار بود. تحلیل عاملی تاییدی نشان داد که مدل اندازه گیری با داده ها برازش مطلوبی دارد. بر اساس یافته های پژوهش، می توان نتیجه گرفت که رنگ در طراحی پوشاک، فراتر از یک عنصر زیبایی شناختی، یک عامل روان شناختی قدرتمند است که می تواند به طور قابل توجهی بر ادراک، احساسات و رفتار مصرف کنندگان تاثیر بگذارد. بنابراین، طراحان پوشاک و بازاریابان باید با شناخت عمیق روان شناسی رنگ و تاثیرات آن بر مصرف کنندگان، از رنگ ها به عنوان یک ابزار استراتژیک برای ایجاد ارتباط موثر با مخاطبان، افزایش جذابیت محصولات و تسهیل تصمیم گیری خرید استفاده کنند.

کلیدواژه ها:

روان شناسی رنگ ، طراحی پوشاک ، رفتار مصرف کننده ، ادراک رنگ ، قصد خرید