طراحی و اعتباریابی الگوی توسعه مهارت های فراشناختی مبتنی بر یادگیری هوشمند در برنامه های درسی مدارس

تحولات فناوری، گسترش محیط های دیجیتال و تغییر نیازهای یادگیرندگان، نظام آموزشی را با ضرورت تربیت دانش آموزانی مواجه ساخته است که بتوانند فرآیند یادگیری خود را آگاهانه مدیریت کنند. مهارت های فراشناختی شامل آگاهی از فرآیندهای ذهنی، برنامه ریزی، نظارت، کنترل و ارزشیابی یادگیری است و نقش مهمی در پیشرفت تحصیلی، خودتنظیمی، حل مسئله، تصمیم گیری و سازگاری با موقعیت های پیچیده دارد. یادگیری هوشمند نیز با فراهم کردن امکان شخصی سازی آموزش، ارائه بازخورد فوری، دسترسی به منابع متنوع و تنظیم مسیر یادگیری، ظرفیت قابل توجهی برای تقویت این مهارت ها ایجاد می کند. با وجود این، نبود الگوی منسجم و اعتباریابی شده موجب شده است استفاده از فناوری در بسیاری از مدارس از اهداف عمیق شناختی و تربیتی فاصله بگیرد. در تدوین الگو، ابعاد مختلف برنامه درسی شامل اهداف، محتوا، روش های یاددهی و یادگیری، نقش معلم، نقش دانش آموز، محیط یادگیری، فناوری های آموزشی و شیوه های ارزشیابی مورد توجه قرار می گیرد. همچنین، مولفه های فراشناختی از جمله هدف گذاری، برنامه ریزی، انتخاب راهبرد، پایش عملکرد، خودارزیابی، اصلاح فرآیند یادگیری و انتقال آموخته ها به موقعیت های جدید بررسی می شوند. مبنای نظری پژوهش بر تلفیق دیدگاه های شناختی، فراشناختی، یادگیری خودتنظیم، یادگیری معنادار و رویکردهای نوین فناوری آموزشی استوار است. الگو می تواند به برنامه ریزان درسی در بازنگری اهداف و محتوای آموزشی، به معلمان در طراحی فعالیت های یادگیری هدفمند، به مدیران مدارس در فراهم کردن بستر مناسب فناوری و به سیاست گذاران در تدوین برنامه های توسعه آموزش هوشمند کمک کند.

کلیدواژه ها:

مهارت های فراشناختی ، یادگیری هوشمند ، برنامه های درسی ، مدارس