بررسی تاثیر فعالیت های فرهنگی و پرورشی مدارس بر تعمیق هویت ملی دانش آموزان

هویت ملی به عنوان یکی از مهم ترین ابعاد هویت اجتماعی، نقش بنیادینی در حفظ انسجام، وفاداری اجتماعی و پایداری فرهنگی جامعه دارد و مدرسه به عنوان یکی از کارگزاران اصلی جامعه پذیری، بستر مناسبی برای تقویت یا تضعیف این سازه هویتی به شمار می رود. در این مطالعه، مولفه های گوناگون هویت ملی شامل احساس تعلق به سرزمین، شناخت تاریخ و میراث فرهنگی، احترام به نمادهای ملی، پذیرش تنوع فرهنگی و مسئولیت پذیری مدنی در ارتباط با برنامه ها و فعالیت های پرورشی مدارس مورد بررسی قرار گرفته اند. ارتباط میان فعالیت های پرورشی و ابعاد هویتی دانش آموزان همواره یکسان و خطی نیست. در حالی که در برخی پژوهش ها تاثیر مثبت برنامه های پرورشی بر هویت اجتماعی و دینی دانش آموزان تایید شده است، در برخی دیگر اثر مستقیم و معناداری بر تعمیق هویت ملی مشاهده نگردیده که این امر نشان دهنده لزوم ارتقای کیفیت محتوایی و جذابیت برنامه ها است. همچنین یافته ها موید آن است که برنامه های پرورشی زمانی می توانند بر هویت ملی اثرگذار باشند که از حالت انفعالی و مناسبتی خارج شده و زمینه ساز مشارکت فعال، گفت وگو و تجربه زیسته دانش آموزان در محیط مدرسه شوند. تعمیق هویت ملی در دانش آموزان نیازمند بازنگری جدی در طراحی و اجرای فعالیت های فرهنگی و پرورشی مدارس است. پیشنهاد می شود سیاست گذاران و مربیان آموزشی با کاهش برنامه های یک سویه و تکراری، تمرکز خود را بر فعالیت های گروهی، اردوهای فرهنگی و تاریخی، معرفی تنوع فرهنگی کشور و تقویت نقش تشکل های دانش آموزی معطوف سازند.

کلیدواژه ها:

فعالیت های فرهنگی و پرورشی ، مدارس ، تعمیق ، هویت ملی ، دانش آموزان