تاثیر آموزش مفاهیم دینی بر کاهش اضطراب وجودی و افزایش معنای زندگی در دانش آموزان

پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر آموزش مفاهیم دینی بر کاهش اضطراب وجودی و افزایش معنای زندگی در دانش آموزان مقطع متوسطه دوم انجام شده است. اضطراب وجودی به عنوان یکی از چالش های جدی دوران نوجوانی، شامل احساس پوچی، بی معنایی و ترس از مرگ است که سلامت روان و عملکرد تحصیلی را تحت تاثیر قرار می دهد؛ در مقابل، معنای زندگی به عنوان مولفه ای اساسی در بهزیستی روان شناختی، نقش مهمی در ایجاد انگیزه و تاب آوری دارد. آموزش مفاهیم دینی با محوریت توحید، هدفمندی خلقت، معاد و اخلاق، می تواند به پرسش های هستی شناختی نوجوانان پاسخ دهد. این پژوهش با رویکرد کمی و روش شبه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون و گروه کنترل انجام شد. جامعه آماری شامل دانش آموزان پسر متوسطه دوم شهر قم بود که ۶۰ نفر با نمونه گیری خوشه ای انتخاب و در دو گروه آزمایش و کنترل (هر گروه ۳۰ نفر) جای گماری شدند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه اضطراب وجودی (محقق ساخته) و پرسشنامه معنای زندگی (MLQ) بود. گروه آزمایش ۱۲ جلسه ۶۰ دقیقه ای آموزش مفاهیم دینی را دریافت کرد. داده ها با تحلیل کوواریانس تحلیل شد. یافته ها نشان داد که آموزش مفاهیم دینی تاثیر مثبت و معناداری بر کاهش اضطراب وجودی (اندازه اثر ۷۸/۰) و افزایش معنای زندگی (اندازه اثر ۸۲/۰) داشت. در مولفه های اضطراب وجودی، بیشترین تاثیر بر ترس از مرگ (۸۱/۰) و کمترین بر احساس پوچی (۶۲/۰) بود و در مولفه های معنای زندگی، بیشترین تاثیر بر جستجوی معنا (۸۴/۰) و کمترین بر حضور معنا (۷۲/۰) مشاهده شد. همچنین، کاهش اضطراب وجودی نقش میانجی گر معناداری داشت. پژوهش پیشنهاد می کند که نظام آموزشی با گنجاندن مفاهیم دینی در برنامه های درسی، به ارتقای سلامت روان و بهزیستی دانش آموزان کمک کند.

کلیدواژه ها:

آموزش مفاهیم دینی ، اضطراب وجودی ، معنای زندگی ، سلامت روان ، دانش آموزان