بررسی روش های پرورش تفکر انتقادی در دوره ابتدایی

تفکر انتقادی به عنوان یکی از مهم ترین مهارت های قرن بیست ویکم، نقشی اساسی در آماده سازی دانش آموزان برای مواجهه با چالش های دنیای پیچیده و متغیر امروز ایفا می کند. دوره ابتدایی به عنوان حساس ترین و بنیادین ترین مرحله شکل گیری عادات ذهنی و نگرش های یادگیری، فرصتی طلایی برای پرورش این مهارت حیاتی در کودکان محسوب می شود. این مقاله به بررسی نظام مند روش های پرورش تفکر انتقادی در دوره ابتدایی می پردازد. یافته های پژوهش های معاصر نشان می دهد که مهم ترین روش های موثر در این زمینه عبارتند از: روش های تدریس فعال از جمله یادگیری مبتنی بر مسئله، بحث های گروهی، پرسش گری هدایت شده، بازی های فکری و پروژه های تحقیقاتی که موجب افزایش توانایی تحلیل، ارزیابی و استدلال در دانش آموزان می شوند (حسینی و همکاران، ۱۴۰۴). همچنین پژوهش ها نشان داده است که روش های تدریس مبتنی بر تفکر انتقادی تاثیر معناداری بر افزایش توانایی های حل مسئله دانش آموزان دارد و گنجاندن استراتژی های تفکر انتقادی در برنامه های درسی ابتدایی می تواند مهارت های شناختی و توانایی حل مسئله کودکان را بهبود بخشد (مردانی و همکاران، ۱۴۰۴). با این حال، چالش هایی مانند کمبود توجه به مولفه های تفکر انتقادی در روش های تدریس معلمان و نیاز به آموزش تخصصی معلمان از موانع اصلی پیاده سازی موثر این روش ها هستند (اقازاده، ۱۳۹۴). مقاله با ارائه راهکارهای عملی برای معلمان، مدیران و سیاست گذاران به پایان می رسد.

کلیدواژه ها:

تفکر انتقادی ، دوره ابتدایی ، روش های تدریس فعال ، یادگیری مبتنی بر مسئله ، بحث گروهی ، پرسش گری.