نقش سواد دیجیتال و مهارت های فراشناختی اطلاعاتی در توانمندسازی حرفه ای معلمان دوره ابتدایی

عصر دیجیتال، تحولاتی بنیادین در ماهیت آموزش و نقش معلم ایجاد کرده است. معلمان دوره ابتدایی به عنوان نخستین متولیان رسمی آموزش، با چالش های بی سابقه ای در تطبیق با فناوری های نوین و پرورش یادگیرندگان عصر دیجیتال مواجه اند. این مقاله با رویکرد تحلیلی-توصیفی به بررسی نقش سواد دیجیتال و مهارت های فراشناختی اطلاعاتی در توانمندسازی حرفه ای معلمان ابتدایی می پردازد. یافته ها نشان می دهد سواد دیجیتال فراتر از مهارت های فنی صرف، به عنوان یک شایستگی چندبعدی شامل توانایی های انتقادی، ارزیابی و مدیریت اطلاعات در فضای دیجیتال تعریف می شود. در کنار آن، مهارت های فراشناختی اطلاعاتی شامل آگاهی از فرایندهای شناختی، نظارت بر یادگیری و تنظیم راهبردهای اطلاعاتی، نقشی کلیدی در ارتقای کیفیت تدریس و توسعه حرفه ای معلمان ایفا می کنند. پژوهش های میدانی نشان می دهد معلمانی که از سطوح بالای سواد دیجیتال و آگاهی فراشناختی برخوردارند، در طراحی آموزشی، مدیریت کلاس، ارزشیابی و تعامل با دانش آموزان عملکرد موثرتری دارند. بااین حال، موانع ساختاری چون کمبود زیرساخت ها، ضعف برنامه های توانمندسازی، مقاومت فرهنگی در برابر تغییر و ترس فناورانه، مانع تحقق کامل این ظرفیت ها می شوند. مقاله در پایان، چارچوبی جامع برای توانمندسازی حرفه ای معلمان مبتنی بر تلفیق سواد دیجیتال و مهارت های فراشناختی ارائه می دهد و بر ضرورت بازنگری در برنامه های تربیت معلم، توسعه جوامع یادگیری حرفه ای و حمایت نظام مند از معلمان در مسیر تحول دیجیتال تاکید می کند.

کلیدواژه ها:

سواد دیجیتال ، مهارت های فراشناختی ، توانمندسازی حرفه ای ، معلمان دوره ابتدایی ، آموزش در عصر دیجیتال ، شایستگی های قرن بیست ویکم