تاثیر هوش مصنوعی و اتوماسیون بر آینده حرفه حسابداری و حسابرسی

هوش مصنوعی و اتوماسیون فرآیندهای رباتیک به عنوان دو فناوری تحول آفرین، در حال بازتعریف بنیادین روش های انجام کار در حرفه حسابداری و حسابرسی هستند . بر اساس یافته های یک مطالعه مروری نظام مند، مزایای پیاده سازی این فناوری ها را می توان در چهار دسته کلی طبقه بندی کرد: مزایای مالی، بهبود کیفیت گزارش دهی، مزایای عملیاتی، و مزایای مرتبط با مشتری. پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر هوش مصنوعی و اتوماسیون بر آینده حرفه حسابداری و حسابرسی انجام شده است. این پژوهش از نوع توصیفی-تحلیلی و مبتنی بر داده های کتابخانه ای و میدانی می باشد. یافته های پژوهش نشان می دهد که برخلاف پیش بینی های اولیه مبنی بر جایگزینی کامل حسابداران و حسابرسان توسط هوش مصنوعی، این فناوری ها عمدتا به عنوان ابزارهایی توانمندساز عمل می کنند و وظایف تکراری و کم ارزش را به عهده می گیرند تا متخصصان بتوانند بر فعالیت های تحلیلی، مشاوره ای و قضاوت های حرفه ای تمرکز کنند . گزارش مجمع جهانی اقتصاد (۲۰۲۵) نیز حسابداران و حسابرسان را در میان ۳۰ شغل پایدار جهان معرفی کرده است . بر اساس گزارش انستیتو حسابداران رسمی آمریکا (AICPA)، هوش مصنوعی عاملی (Agentic AI) با قابلیت تصمیم گیری مستقل و مدیریت گردش های کاری کامل، تحول عمیقی در فرآیندهای حسابرسی ایجاد کرده و حسابرسی مستمر و پایش لحظه ای ریسک را امکان پذیر ساخته است. نتیجه نهایی اینکه آینده حرفه حسابداری و حسابرسی نه با جایگزینی انسان توسط ماشین، بلکه با همکاری انسان و هوش مصنوعی شکل خواهد گرفت و این تحول نیازمند بازنگری اساسی در برنامه های آموزشی، توسعه مهارت های قضاوت انتقادی، و ایجاد چارچوب های نظارتی مناسب است.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، اتوماسیون فرآیندهای رباتیک ، حسابداری ، حسابرسی ، آینده حرفه